رکوردشکنی شمار نویسندگان زندانی در جهان؛ ایران با ۵۳ نویسندهٔ زندانی در رده دوم

انجمن قلم آمریکا در تازه‌ترین گزارش سالانهٔ خود دربارهٔ وضعیت آزادی بیان در جهان اعلام کرد شمار نویسندگان زندانی در سال ۲۰۲۵ برای نخستین بار از سال ۲۰۱۹ که این شاخص منتشر می‌شود، از مرز ۴۰۰ نفر عبور کرده است.

این گزارش از افزایش چشمگیر بازداشت نویسندگان و فعالان فرهنگی در ایران نیز خبر می‌دهد.

این گزارش که روز سه‌شنبه ۲۲ اردیبهشت منتشر شد، می‌گوید در سال ۲۰۲۵ میلادی در مجموع ۴۰۱ نویسنده در ۴۴ کشور زندانی بوده‌اند، در حالی‌که این رقم در سال پیش ۳۷۵ نفر در ۴۰ کشور بود.

انجمن قلم آمریکا در شاخص «آزادی نوشتن» خود تأکید کرده است که طی هفت سال گذشته شمار نویسندگان زندانی در جهان ۶۸ درصد افزایش یافته و این روند نشان‌دهندهٔ تشدید مداوم سرکوب آزادی بیان و خاموش‌کردن صداهای منتقد در کشورهای مختلف است.

بر اساس این گزارش، چین همچنان بزرگ‌ترین زندان نویسندگان در جهان است و با ۱۱۹ مورد در صدر فهرست قرار دارد. ایران با ۵۳ نویسندهٔ زندانی در رتبهٔ دوم ایستاده و به‌گفتۀ پن آمریکا، شدیدترین افزایش بازداشت‌ها در ایران طی سال گذشته رخ داده است.

این سازمان می‌گوید مقام‌های جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۵ دست‌کم ۱۷ بازداشت تازه انجام دادند و شمار نویسندگان زندانی را بار دیگر به سطح دوران اعتراض‌های «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ نزدیک کرده‌اند.

کارین دویچ کارلکار، مدیر برنامهٔ نویسندگان در معرض خطر در پن آمریکا، در این‌باره گفت مقام‌های جمهوری اسلامی در میان کشورهای جهان «کارزاری به‌ویژه خشن علیه صداهای مستقل» به راه انداخته‌اند.

او افزود شاعران، مترجمان، پژوهشگران، ترانه‌سرایان، تحلیلگران آنلاین، مدافعان حقوق بشر و ستون‌نویسان همگی هدف بازداشت و سرکوب قرار گرفته‌اند، زیرا حکومت ایران در تلاش است «بحث و مخالفت» را خاموش کند.

این گزارش می‌گوید موج تازهٔ سرکوب‌ها در ایران پس از جنگ ۱۲ روزه خرداد و تیر ۱۴۰۴ میان ایران و اسرائیل، شدت گرفت و علاوه بر چهره‌های شناخته‌شدۀ منتقد، دامان گروهی از پژوهشگران و مترجمان را هم گرفت.

در میان افرادی که نام آن‌ها در گزارش آمده، از حسین رونقی، فعال مدنی و تحلیلگر آنلاین، پرویز صداقت و محمد مالجو، اقتصاددان، مهسا اسدالله‌نژاد، جامعه‌شناس، و شیرین کریمی، نویسنده و مترجم، نام برده شده است.

پن آمریکا همچنین به بازداشت دوبارۀ نرگس محمدی، برندۀ جایزۀ نوبل صلح، و سپیده قلیان اشاره کرده که به‌گفتۀ این سازمان در جریان یک مراسم یادبود در آذر پارسال به‌طور خشونت‌آمیز بازداشت شدند.

در بخش دیگری از گزارش آمده که ایران یکی از سه کشوری است که هم‌زمان درگیر جنگ بوده و در فهرست ۱۰ زندانبان اصلی نویسندگان نیز قرار داشته است. دو کشور دیگر روسیه و «اسرائیل/سرزمین‌های اشغالی فلسطینی» هستند.

پن آمریکا می‌گوید در هر سه کشور، نویسندگانی که در آثار، نوشته‌ها یا اظهارنظرهای خود مواضع ضدجنگ بیان کرده‌اند، هدف بازداشت و پیگرد قرار گرفته‌اند.

بر اساس این گزارش، اسرائیل در سال ۲۰۲۵ دست‌کم شش نویسنده و روزنامه‌نگار را به‌دلیل مواضع ضدجنگ بازداشت کرده و روسیه نیز ۱۸ نویسنده را به‌دلیل مخالفت با جنگ اوکراین زندانی یا بازداشت کرده است.

این گزارش همچنین از ورود نام ایالات متحده به شاخص آزادی نوشتن برای نخستین بار خبر داده است.

پن آمریکا بازداشت چند‌هفته‌ای سامی حمدی، تحلیلگر و ستون‌نویس بریتانیایی منتقد اسرائیل، توسط مأموران ادارۀ مهاجرت آمریکا را نمونه‌ای از «استفادۀ ابزاری» از سازوکارهای مهاجرتی برای «خاموش‌کردن صداهای مستقل» توصیف کرده است.

بر اساس این گزارش، پس از چین و ایران، عربستان سعودی، ویتنام، ترکیه، اسرائیل و سرزمین‌های فلسطینی اشغالی، روسیه، بلاروس، مصر و میانمار در رده‌های بعدی زندانبانان نویسندگان قرار دارند.

پن آمریکا هم‌زمان اعلام کرد پایگاه دادهٔ «نویسندگان در معرض خطر» این سازمان امسال برای نخستین بار از هزار پروندهٔ فعال عبور کرده است.

این پایگاه، ۱۰۵۹ مورد آزار و پیگرد نویسندگان در ۸۳ کشور را ثبت کرده که شامل ۵۳ مورد قتل، ۱۳ مورد ناپدیدسازی اجباری و ۱۷۰ مورد تبعید یا مهاجرت اجباری نویسندگان است.

کارین دویچ کارلکار در پایان این گزارش هشدار داده که حمله به نویسندگان تنها محدود به یک فرد یا یک کشور نیست، بلکه نشانه‌ای از تهدید گسترده‌تر علیه آزادی اندیشه، خلاقیت و حق مخالفت در سراسر جهان است.

 

پنتاگون: جنگ آمریکا با ایران تاکنون ۲۹ میلیارد دلار هزینه داشته است

پیت هگست، وزیر دفاع (نفر وسط)، ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح (نفر اول از راست) و جولز هرست، مسئول موقت حسابرسی پنتاگون

یک مقام ارشد پنتاگون روز سه‌شنبه ۲۲ اردیبهشت اعلام کرد که جنگ ایالات متحده با ایران تاکنون ۲۹ میلیارد دلار هزینه داشته است، رقمی که نسبت به برآورد ارائه‌شده در اواخر ماه گذشته، چهار میلیارد دلار افزایش نشان می‌دهد.

به گزارش خبرگزاری رویترز، در حالی که تنها شش ماه تا انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا باقی مانده است، دموکرات‌ها در نظرسنجی‌های عمومی موقعیت بهتری پیدا کرده‌اند و تلاش می‌کنند این جنگ را به مسائل مربوط به هزینه‌های زندگی پیوند بزنند.

پنتاگون در ۲۹ آوریل اعلام کرده بود که هزینه جنگ تا آن زمان ۲۵ میلیارد دلار بوده است.

جولز هرست، که به‌طور موقت وظایف حسابرس ارشد را بر عهده دارد، روز سه‌شنبه به قانون‌گذاران گفت که برآورد جدید شامل هزینه‌های به‌روزشده تعمیر و جایگزینی تجهیزات و همچنین هزینه‌های عملیاتی است.

او گفت: «تیم ستاد مشترک و تیم حسابرسی به‌طور مداوم این برآورد را بررسی می‌کنند».

هرست در کنار پیت هگست، وزیر دفاع، و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح، سخن می‌گفت.

مشخص نیست پنتاگون چگونه به رقم ۲۹ میلیارد دلار رسیده است.

یک منبع در ماه مارس به رویترز گفته بود که دولت ترامپ برآورد کرده بود تنها شش روز نخست جنگ دست‌کم ۱۱ میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار هزینه داشته است.

هگست کم شدن ذخایر مهمات آمریکا را رد کرد

در جلسه استماع کنگره آمریکا وقتی از پیت هگست پرسیده شد که قانون‌گذاران چه زمانی گزارش کامل‌تری از هزینه‌های جنگ دریافت خواهد کرد، او گفت دولت «هر آنچه فکر کنیم نیاز داریم» را جدا از بودجه اصلی پنتاگون درخواست خواهد کرد، اما نگفت این درخواست تکمیلی چه زمانی ارائه خواهد شد.

این شهادت در حالی مطرح شد که آتش‌بس شکننده میان آمریکا و ایران به‌نظر می‌رسید هرچه بیشتر متزلزل شده است و دونالد ترامپ آخرین پیشنهاد تهران برای توافق را رد کرده است.

دموکرات‌ها در این جلسه دولت آقای ترامپ را به‌دلیل افزایش سرسام‌آور هزینه‌های جنگ و آنچه فقدان شفافیت دربارهٔ اهداف آمریکا توصیف کردند، مورد حمله قرار دادند.

روزا دلائورو، ارشدترین دموکرات کمیته تخصیص بودجه مجلس نمایندگان، گفت: «در پایان باید به این سؤال پاسخ داده شود: ما چه چیزی به دست آورده‌ایم و به چه قیمتی؟»

بتی مک‌کالوم، دیگر نماینده دموکرات، پنتاگون را به «فقدان مداوم شفافیت» متهم کرد و خواستار توضیح روشن‌تری دربارهٔ راهبرد بلندمدت دولت شد، پیش از آن‌که کنگره بودجه بیشتری را تصویب کند.

جنگ با ایران نگرانی‌ها دربارهٔ کاهش سریع ذخایر تسلیحاتی آمریکا را پس از ماه‌ها عملیات سنگین موشکی و پدافند هوایی تشدید کرده است.

وزیر دفاع آمریکا هشدارها دربارهٔ اینکه این درگیری به‌شدت ذخایر مهمات آمریکا را کاهش داده، رد کرد.

هگست گفت: «موضوع مهمات به‌شکل احمقانه و غیرمفیدی بیش از حد بزرگنمایی شده است. ما دقیقاً می‌دانیم چه چیزی در اختیار داریم. هر آنچه نیاز داشته باشیم، به اندازه کافی داریم.»

سناتور دموکرات مارک کلی اخیرا هشدار داد که ذخایر موشک‌های تاماهاوک، رهگیرهای پاتریوت و دیگر سامانه‌های پیشرفته به‌شدت کاهش یافته و ممکن است سال‌ها طول بکشد تا دوباره تأمین شوند؛.

این جلسات نخستین حضور هگست در کنگره از زمانی بود که کاخ سفید به‌طور رسمی به کنگره اطلاع داد که درگیری‌هایی که آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه آغاز کرده بودند، «پایان یافته‌اند.»

 

کناره‌گیری چند عضو کابینه بریتانیا؛ استارمر می‌گوید قصد استعفا ندارد

کی‌یر استارمر نخست‌وزیر بریتانیا زیر فشار مضاعف رأی‌دهندگان و نمایندگان حزب کارگر برای کناره‌گیری

در پی شکست سنگین حزب کارگر بریتانیا در انتخابات شوراهای محلی انگلستان و پارلمان‌های اسکاتلند و ولز، استعفای چند وزیر و معاون وزیر دولت، کی‌یر استارمر را به‌شدت تحت فشار قرار داده است.

صبح روز سه‌شنبه ۲۲ اردیبهشت‌ماه، نخست‌وزیر بریتانیا در حالی در خانۀ شماره ۱۰ داونینگ‌‌استریت میزبان اعضای کابینه‌اش بود که می‌دانست دست‌کم ۸۰ تن از نمایندگان حزب کارگر، یعنی تقریباً یکی از هر پنچ نماینده این حزب در پارلمان، خواستار کناره‌گیری او از مقامش شده‌اند؛ یا بلافاصله و یا بر اساس یک برنامۀ زمانبندی مشخص.

در حالی‌که قرار است چارلز سوم پادشاه بریتانیا، روز چهارشنبه در مراسم سنتی افتتاح پارلمان، سخنرانی و برنامه‌های دولت کی‌یر استارمر برای یک‌سال آینده را اعلام کند، مشخص نیست چقدر از عمر این دولت باقی مانده باشد.

پیش از ظهر سه‌شنبه کی‌یر استارمر در جلسۀ کابینه تأکید کرد که کناره‌گیری نخواهد کرد و قصد دارد به رغم «۴۸ ساعت ناخوشایند گذشته»، رهبری کشور و تلاش برای اجرای برنامه‌های دولت را ادامه دهد.

این وکیل حقوق بشر که کمتر از دو سال از نخست‌وزیری‌اش می‌گذرد، در جلسۀ کابینه تکرار کرد که گرچه مسئولیت شکست سنگین حزبش در انتخابات آخر هفتۀ قبل را می‌پذیرد، هنوز دلیل قاطعی برای کناره‌گیری نمی‌بیند.

در این جلسه چندین تن از معاونان وزرا و اعضای ارشد کابینه بر ادامۀ حمایت از کی‌یر استارمر تأکید کردند.

با وجود این دقایقی پس از پایان جلسه کابینه، جِس فیلیپس و الکس دیویس-جونز، دو معاون وزیر با انتشار مطالبی در شبکۀ ایکس از کناره‌گیری خود از مقام دولتی خبر دادند.

پیش از این دو، میاتا فَنبوله، معاون وزیر در امور جوامع و اقلیت‌ها هم از تصمیمش برای کناره‌گیری از دولت خبر داده بود. اقدامی که با کناره‌گیری زبیر احمد معاون وزیر بهداشت دنبال شد.

بیشتر در این باره:

حزب کارگر در انتخابات محلی بریتانیا با افت حمایت در مقابل حزب راست‌گرا مواجه شد

در همین حال همراهی شعبانه محمود وزیر کشور کابینۀ کی‌یر استارمر با نمایندگانی که خواهان کناره‌گیری نخست‌وزیر شده‌اند، می‌تواند برای رهبر حزب گران تمام شود.

به گفتۀ منابع نزدیک به داونینگ استریت، انتظار می‌رود در ساعات آینده تعداد بیشتری از اعضای دولت از کناره‌گیری خود خبر داده و خواهان تغییر در رأس حزب کارگر شوند.

آیندۀ کی‌میر استارمر

اما شمار بالای نمایندگان خواهان کناره‌گیری کی‌یر استارمر، به‌تنهایی برای تغییر نخست‌وزیر کافی نیست.

بر اساس مقررات داخلی حزب کارگر، دست‌کم ۲۰ درصد از مجموع نمایندگان حزب در پارلمان، باید از یک نامزد مشخص برای رقابت با نخست‌وزیر حمایت کنند. حزب کارگر در حال حاضر ۴۰۳ نماینده دارد و از این‌رو، باید دست‌کم ۸۱ نماینده، پشت سر یک نامزد قرار بگیرند؛ موضوعی که فعلاً چندان عملی به‌ نظر نمی‌رسد.

بیش از نیمی از ۸۷ نماینده‌ای که تاکنون خواهان کناره‌گیری کی‌یر استارمر شده‌اند، به جناح چپ حزب تعلق دارند. حدود یک‌چهارم دیگر هم، میانه‌رو به حساب می‌آیند.

از سوی دیگر بیش از یکصد نمایندۀ حزب کارگر هم با امضای بیانیه‌ای، استدلال کرده‌اند که الان زمان مناسبی برای رقابت بر سر رهبری حزب نیست.

امضاکنندگان این بیانیه، با اشاره به شکست «ویرانگر» حزب در انتخابات هفتۀ پیش، این نتیجه را نشانه‌ای از «کار دشوار پیش رو برای جلب دوبارۀ اعتماد رأی‌دهندگان» دانسته‌ و خواهان تمرکز همۀ نمایندگان بر ایجاد تغییرات مورد نیاز و عملی‌کردن وعده‌های دولت برای بهبود زندگی مردم بریتانیا شده‌اند.

کی‌یر استارمر هم در جلسه کابینه تأکید کرده بود که «مردم از ما انتظار دارند که کشور را اداره کنیم. این همان کاری است که در حال انجامش هستم و همۀ ما به عنوان دولت، باید بر آن تمرکز کنیم».

یکی از معدود افرادی که می‌توانست حمایت تعداد قابل توجهی از نمایندگان را داشته و به رقیبی جدی برای کی‌یر استارمر تبدیل شود، اندی بِرنام، شهردار منچستر است؛ یک چهرۀ شناخته‌شدۀ حزب کارگر، که برای در اختیار گرفتن شهرداری منچستر، از نمایندگی پارلمان کناره گیری کرده بود. موضوعی که طبق مقررات حزبی، مانع رهبری و در نتیجه نخست‌وزیری او خواهد شد. رهبر حزب کارگر، باید حتماً عضو پارلمان باشد.

اندی برنام چند ماه پیش قصد داشت در انتخابات میان‌دوره‌ای پارلمان، نامزد شده و به وست‌مینستر بازگردد؛ اما کمیتۀ رهبری حزب، با این استدلال که شهرداری منچستر از اهمیت بیشتری برخوردار است، با نامزدی او مخالفت کرد. اقدامی که در همان زمان هم، شائبۀ نگرانی کی‌یر استارمر و حامیانش از احتمال تلاش برنام برای رهبری حزب را مطرح کرده بود.

در حال حاضر، نام سه نفر به عنوان رقبای احتمالی کی‌یر استارمر به گوش می‌رسد: وِز استریتینگ، وزیر بهداشت و خدمات اجتماعی، که بارها از تمایلش به رسیدن به نخست‌وزیری صحبت کرده؛ رِیچل ریوز وزیر دارایی و از مهمترین چهره‌های دولت کنونی، و انجِلا رِینِر، معاون پیشین نخست وزیر. سه چهره‌ای که استارمر فعلاً از سوی هیچ‌کدام، احساس خطر نمی‌کند؛ هرچند حامیان انجلا رینر از آمادگی او برای نخست‌وزیری خبر می‌دهند.

با وجود این، بعید نیست افزایش فشارهای درون‌حزبی و نارضایتی رأی‌دهندگانی که به امید بهبود شرایط اقتصادی، کاهش هزینه‌های زندگی و از جمله نرخ بهرۀ وام‌های مسکن، سکان ادارۀ کشور را به حزب کارگر به رهبری کی‌یر استارمر سپرده بودند، در نهایت او را وادار به کناره‌گیری از رهبری حزب، یا حتی اعلام انتخابات زودهنگام کند.

این ریسک سیاسی ممکن است نه تنها به قیمت از دست‌رفتن صدارت خودش، بلکه کنار رفتن حزب کارگر از رهبری بریتانیا تمام شود؛ بخصوص در شرایطی که برای نخستین‌بار در تاریخ معاصر بریتانیا، هر دو حزب اصلی یعنی محافظه‌کار و کارگر با بحران بی‌اعتمادی رأی‌دهندگان روبرو شده و حزب راست افراطی «اصلاح پادشاهی متحد»، شاهد اقبال غیر منتظرۀ مردم جزیره است.

جنگ چهار سالۀ اوکراین و حالا جنگ ایران، هزینه‌های عمومی و بخصوص بهای حامل‌های انرژی در بسیاری از کشورهای اروپایی را به‌شدت افزایش داده و باعث تشدید نارضایتی رأی‌دهندگان از دولت‌‌هایشان شده است. با ادامۀ بحران‌های بین‌المللی، کی‌یر استارمر، نه نخستین رهبر اروپایی است که با چنین فشارهایی روبرو می‌شود و نه احتمالاً آخرین‌شان.

 

احسان افراشته، متهم به «جاسوسی برای اسرائیل که داوطلبانه به ایران برگشته بود»، اعدام شد

احسان افراشته

قوه قضائیه ایران روز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت اعلام کرد حکم اعدام احسان افراشته که به اتهام «جاسوسی برای اسرائیل» زندانی بود، اجرا شد.

دو منبع به رادیو فردا گفتند احسان افراشته، متخصص شبکه و امنیت سایبری، پیش از بازگشت به ایران از ترکیه در اوايل سال ۱۴۰۳، به‌طور «داوطلبانه» خود را به نهادهای اطلاعاتی ایران معرفی کرده و تلاش یک سرویس امنیتی خارجی برای سوءاستفاده از خود را با آن‌ها در میان گذاشته بود.

با این حال، دستگاه قضایی در گزارش خود بدون ارائه مدارک نوشت که او «در نپال توسط موساد آموزش دیده بود و اطلاعات حساس کشور را به اسرائیل می‌فروخت».

در بخشی از گزارش نیز بدون اشاره به جزئیات آمده که او «به‌عنوان کارشناس سایبری در یک شرکت وابسته نهاد نظامی مشغول به فعالیت» بود.

منابع رادیو فردا می‌گویند اعدام احسان افراشته به اتهام جاسوسی در حالی است که او پس از خروج از کشور و اقامت در ترکیه، زمانی که متوجه می‌شود یک سرویس امنیتی خارجی در حال سوءاستفاده از او است، موضوع را با پدرش در میان می‌گذارد و در پی هماهنگی با وزارت اطلاعات تصمیم به بازگشت داوطلبانه به ایران می‌گیرد، اما پس از بازگشت بلافاصله در فرودگاه بازداشت و به انفرادی منتقل می‌شود.

میزان‌ نیز در گزارش خود بدون اشاره به زمان بازداشت، نوشته که افراشته پس از خروج از «نپال» و کسب آموزش‌های لازم توسط «موساد»، برای ادامه «فعالیت‌های جاسوسی» خود، از ترکیه به ایران بازگشت و در فرودگاه خمینی تهران بازداشت شد.

منابع رادیوفردا همچنین می‌گویند پس از انتقال افراشته به بند عمومی در زندان اوین، حدود ۲۰ روز پیش از بمباران این زندان در جریان جنگ ۱۲ روزه، پدر احسان افراشته که از روند بازداشت و محاکمهٔ پسرش دچار فروپاشی شده بود، بر اثر سکته فوت کرد.

خبرگزاری میزان، وابسته قوه قضائیه، ادعا کرده که احسان افراشته «با دستور افسر موساد، تلاش کرده بود اطلاعات مختلفی را دربارهٔ شرکت و افراد شاغل در آن منتقل کند. هویت و مشخصات کارکنان، سلسله مراتب و چارت دقیق سازمانی و مأموریت‌های شرکت از جمله اطلاعاتی بوده که افرشته تلاش داشته به سرویس موساد منتقل کند.»

در گزارش مفصلی که ارگان رسمی دستگاه قضایی دربارهٔ این متهم به جاسوسی منتشر کرده، موارد بسیاری بر اساس «اقرار و اعتراف» متهم آمده اما به جزئیات روند محاکمهٔ او اشاره‌ای نشده است.

احسان افراشته، متولد سال ۱۳۷۲ و فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد مهندسی عمران و متخصص شبکه، اوایل سال ۱۴۰۳ پس از بازگشت از ترکیه بازداشت شد و پنج ماه را در انفرادی گذراند.

 #احسان_افرشته هم اعدام شد. از فضایل اخلاقی قضات جمهوری اسلامی بگویم. پدر احسان فوت شده بود و مادرش به قاضی پرونده #قاضی_صلوتی ، مراجعه کرده بود تا احسان بتواند با پدرش وداع کند. صلواتی به مادر احسان گفته بود نگران نباشید به زودی پدرش را ملاقات می‌کند.

 

بر اساس گزارش هرانا، احسان افراشته در مهرماه ۱۴۰۳، پس از چندین ماه حبس در انفرادی، به بند عمومی و سپس به بند هفت زندان اوین منتقل شده بود.

قوه قضائیه در گزارش خود می‌گوید احسان افراشته «توسط موساد آموزش‌های مختلفی در حوزه «حفظ امنیت شخصی، گزارش‌نویسی و تحلیل اطلاعات، عکس‌برداری مخفیانه، تهیه سیستم ارتباطی امن، روش رمزنگاری و انتقال اطلاعات، نقطه زنی و ارسال لوکیشن اماکن به صورت پنهانی، آموزش فعالیت در بازار ارز دیجیتال و ...» دیده بود.

ارگان دستگاه قضایی حکومت ایران جزئیات فعالیت‌های این متهم را بر اساس «اقاریر و اعترافات» او شرح داده و افزوده او «در طول همکاری خود با موساد حداقل ماهانه ۴ الی ۵ پست الکترونیک فارغ از تماس‌های صوتی و ... با افسران اطلاعاتی موساد داشته و بیش از ۳۰۰ پیام بین آنها رد و بدل شده است.»

با این حال، برخی منابع حقوق‌بشری می‌گویند احسان افراشته به هم‌بندی‌های خود گفته بود «من با پای خودم آمدم، همهٔ مکاتباتم موجود است. به من گفتند کاری با تو‌ نداریم. من بر خلاف ادعای نوشته شده در کیفرخواست هیچ سند محرمانه‌ حکومتی را به کسی ندادم.»

استفاده از «اعترافات اجباری» به‌عنوان مستندات صدور حکم علیه زندانیان سیاسی و امنیتی در شمار بسیاری از پرونده‌های قضایی به‌خصوص منجر به حکم اعدام دیده می‌شود.

خبرگزاری میزان در عین اشاره به فرجام‌خواهی این‌ زندانی در دیوان عالی کشور، مدعی شده «از آن‌جایی که مستندات غیر قابل کتمانی از همکاری وی با سرویس اطلاعاتی رژیم اسرائیل به دست آمده بود، با رؤیت مستندات مجبور به پذیرش اقدامات مجرمانه خود می‌شود.»

پایگاه حقوق بشری هرانا، مستقر در آمریکا، پیش از این به نقل از یک منبع آگاه نوشته بود که اعترافات اجباری افراشته علیه خودش «ساختگی بوده و این زندانی اتهامات مطرح‌شده علیه خود را رد کرده است. همچنین، بخشی از دارایی‌های احسان افراشته و خانواده‌اش توقیف شده و خانواده وی نیز تحت فشار و تهدید نهادهای امنیتی قرار دارند.»

از زمان حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، جمهوری اسلامی اجرای احکام اعدام را افزایش داده است و در برخی روزها چند نفر را اعدام کرده است. طی این مدت، در بعضی هفته‌ها، چند روز پشت سر هم، اخبار اجرای احکام اعدام منتشر شده است.

بر اساس گزارش مشترک سازمان «حقوق بشر ایران» مستقر در نروژ و سازمان «با هم علیه مجازات اعدام» مستقر در پاریس، که ۲۴ فروردین امسال منتشر شد، ایران در سال ۲۰۲۵ دست‌کم «یک هزار و ۶۳۹ نفر» را اعدام کرده‌ است. این «بالاترین» تعداد اعدام طی یک‌سال در ایران از سال ۱۳۶۸ تاکنون است.

 

موریاسو: اولویت راهبردی پکن در دیدار سران آمریکا و چین، بقای حکومت ایران است

یک سرباز ایرانی پرچم ایران و چین را در جریان یک مانور نظامی مشترک ایران، روسیه و چین در دست گرفته است

جنگ آمریکا با ایران و تنش‌های بعدی آن در خاورمیانه بر دیدار حساس و تعیین‌کنندهٔ دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، با شی جین‌پینگ، رهبر چین، که اواخر این هفته در پکن برگزار می‌شود، سایه انداخته است. انتظار می‌رود موضوع ایران به یکی از چالش‌برانگیزترین سرفصل‌های دستور کار این نشست بدل شود.

طبق برنامه، دونالد ترامپ روز ۲۳ اردیبهشت وارد پکن خواهد شد و در روزهای ۲۴ و ۲۵ اردیبهشت با شی جین‌پینگ دیدار خواهد کرد. این سفر پیش‌تر در سال جاری به‌دلیل جنگ ایران به تعویق افتاده بود. مقامات ارشد ایالات متحده می‌گویند ترامپ قصد دارد مستقیماً همتای چینی خود را در خصوص پیوندهای اقتصادی و فناورانهٔ پکن با تهران، از جمله خرید نفت و ادعای انتقال کالاهای دارای کاربرد دوگانه، تحت فشار بگذارد.

کن موریاسو، پژوهشگر ارشد اندیشکدهٔ هادسون، در گفت‌وگو با رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی می‌گوید پکن ممکن است برای کاهش تنش‌ها دست به مانورهای تاکتیکی بزند، اما در برابر هر اقدامی که بقای حکومت جمهوری اسلامی ایران را تهدید کند، ایستادگی خواهد کرد؛ چرا که از دید او، ایران نقشی کلیدی و محوری در استراتژی بلندمدت چین در منطقه اوراسیا ایفا می‌کند.

رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی: با توجه به این‌که انتظار می‌رود رئیس‌جمهور ترامپ دربارهٔ ایران بر شی جین‌پینگ فشار وارد کند و واشینگتن نیز تحریم‌های تازه‌ای علیه شبکه‌های نفتی ایران مرتبط با چین اعمال کرده، این مقطع در دیپلماسی آمریکا و چین دربارهٔ تهران تا چه اندازه مهم است؟

کن موریاسو: مطمئنم رئیس‌جمهور ترامپ از شی جین‌پینگ برای حل مسئلهٔ ایران کمک خواهد خواست و مطمئنم چین نیز همانند ترامپ بسیار مایل است این جنگ پایان یابد. اما همچنین بسیار مطمئنم که شی جین‌پینگ خواهان تغییر حکومت در تهران نیست.

بنابراین، هرچند ممکن است او با تشویق تهران به دستیابی به نوعی مصالحه موافقت کند، اما بسیار بعید است در برابر فشار ترامپ برای مجازات ایران به‌گونه‌ای که بتواند به تغییر حکومت بینجامد، کوتاه بیاید.

وقتی به روابط امروز چین و ایران نگاه می‌کنید، پکن واقعاً تا چه حد بر تهران نفوذ دارد؟

این رابطه همچنان ادامه دارد، اما باید آن را در چارچوب راهبرد بلندمدت چین و اهمیت ایران در آن درک کنیم.

اگر در تهران تغییر حکومت رخ دهد و کشور به سمت آمریکا و غرب متمایل شود و از چین فاصله بگیرد، این تحول مستقیماً با راهبرد بلندمدت قاره‌ای چین در تضاد خواهد بود.

چین در ۱۵ سال گذشته تلاش زیادی کرده تا وابستگی خود را به مسیرهای تجاری دریایی، به‌ویژه برای انرژی، کاهش دهد، زیرا نفتکش‌ها باید از گلوگاه‌هایی مانند تنگهٔ هرمز و تنگهٔ مالاکا عبور کنند.

به همین دلیل چین به سمت خطوط لولهٔ زمینی حرکت کرده و در این راهبرد قاره‌ای، ایران نقش لنگر یا محور جنوبی را ایفا می‌کند.

اگر ایران به کشوری متمایل به غرب تبدیل شود، اتصال زمینی چین به خاورمیانه و اروپا مختل خواهد شد. همچنین مسیرهای انرژی و کریدورهای نظامی مرتبط با ابتکار «کمربند و جاده» پیچیده‌تر می‌شود و ایدهٔ ایجاد یک فضای پیوستهٔ درون‌قاره‌ای اوراسیا که از قدرت نظامی آمریکا مصون باشد، تضعیف خواهد شد؛ ایده‌ای که چین طی ۱۵ سال گذشته در پی تحقق آن بوده است.

با توجه به این روابط اقتصادی عمیق، به‌ویژه در زمینهٔ صادرات انرژی و خرید نفت، آیا این روابط به نفوذ سیاسی معناداری برای پکن تبدیل می‌شود؟

این روابط بیشتر به ایران اهرم فشار می‌دهد تا به چین. اگر ایران راهبرد بلندمدت چین را درک کند، آن‌گاه تهران دارای اهرم فشار خواهد بود. آمریکا نیز باید سیاست چین را درک کند و بداند که چین هرگز از سیاست‌هایی که ممکن است به تغییر حکومت منجر شود، حمایت نخواهد کرد.

این مسئله به تایوان هم مربوط است. تا زمانی که آمریکا کنترل گلوگاه‌های واردات انرژی چین از طریق تنگهٔ مالاکا یا تنگهٔ هرمز را در دست دارد، چین واقع‌بینانه نمی‌تواند تایوان را با زور تصرف کند.

حتی اگر چین بتواند از نظر نظامی به تایوان حمله کند، آمریکا می‌تواند با مسدود کردن این مسیرها اقتصاد چین را فلج کند.

بنابراین، چین ابتدا تلاش می‌کند یک کریدور قاره‌ای ایجاد کند که آن را در برابر اقدامات تلافی‌جویانهٔ آمریکا محافظت کند. وقتی این پناهگاه یا دژ اوراسیایی کامل شود، پکن در قبال تایوان گزینه‌های بیشتری خواهد داشت.

نمی‌گویم اگر این کریدور تکمیل شود چین حتماً به تایوان حمله خواهد کرد، اما بدون تردید، انعطاف راهبردی بیشتری به پکن خواهد داد.

اگر رئیس‌جمهور ترامپ از شی بخواهد از این اهرم نفوذ بر ایران استفاده کند، انتظار دارید پکن چه واکنشی نشان دهد؟

چین هم‌زمان دو هدف بلندمدت را دنبال می‌کند. می‌خواهد از مسیرهای تجاری دریایی فاصله بگیرد و همچنین وابستگی خود به نفت را کاهش دهد.

به همین دلیل چین به شدت در حال تشویق گذار از خودروهای بنزینی به خودروهای برقی است؛ خودروهایی که برق آن‌ها از انرژی هسته‌ای یا زغال‌سنگ تأمین می‌شود. بخش زیادی از این زغال‌سنگ از منابع داخلی یا مغولستان تأمین می‌شود که از مداخلهٔ نظامی آمریکا مصون هستند.

با این حال، چین هنوز به آن نقطه نرسیده و همچنان به نفت نیاز دارد. به همین دلیل این جنگ و افزایش قیمت نفت اکنون به چین آسیب می‌زند.

اما در بلندمدت، چین می‌خواهد هم وابستگی به حمل‌ونقل دریایی و هم وابستگی به خودِ نفت را کاهش دهد.

بنابراین، پکن در آیندهٔ قابل پیش‌بینی به ثبات نیاز دارد، اما هیچ علاقه‌ای ندارد به ترامپ کمک کند کنترل تنگهٔ هرمز را به دست بگیرد یا از تغییر حکومت در تهران حمایت کند. این مسئله با منافع راهبردی بلندمدت چین سازگار نیست.

شما به خطوط قرمز چین دربارهٔ ایران، به‌ویژه در موضوع تغییر حکومت، اشاره کردید. در چه نقطه‌ای ممکن است بحران آن‌قدر جدی شود که پکن تصمیم بگیرد قاطعانه‌تر، چه دیپلماتیک و چه راهبردی، وارد عمل شود؟

گفته می‌شود چین ذخایر راهبردی نفت دارد که می‌تواند حدود چهار ماه دوام بیاورد. هرچه این بازهٔ زمانی کوتاه‌تر شود، فشار بر پکن برای یافتن مسیرهای جایگزین یا همکاری با واشینگتن و تهران برای باز نگه‌داشتن تنگهٔ هرمز بیشتر خواهد شد.

اما فکر می‌کنم هنوز تا رسیدن چین به آن نقطه زمان باقی مانده است.

 

هفتادوپنجمین روز قطع اینترنت؛ پزشکیان «ستاد ویژه ساماندهی» تشکیل داد

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، در هفتادوپنجمین روز قطع اینترنت در ایران، معاون اول خود را با حفظ سمت به‌عنوان رئیس «ستاد ویژهٔ ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور» منصوب کرد.

در حکم آقای پزشکیان که روز چهارشنبه ۲۳ فروردین منتشر شد، آمده است که انتصاب محمدرضا عارف با توجه «به ضرورت فوری استقرار حکمرانی یکپارچه، منسجم و کارآمد در فضای مجازی» انجام می‌شود.

پزشکیان یک روز پیش از این نیز در شبکهٔ ایکس نوشته بود که «ارتباطات مبتنی بر فناوری اطلاعات و اینترنت به بخش جدانشدنی زندگی مردم تبدیل شده» و به محمدرضا عارف مأموریت داده تا «با لحاظ حساسیت‌های حکمرانی، نظر رهبری و وعده‌ای که به مردم داده بودم، در قالب ساختاری چابک موجبات خدمت‌رسانی بهتر دولت و تحقق انتظارات عمومی را فراهم سازند.»

این در حالی است که اینترنت در ایران، به‌رغم سانسور و اعمال فیلترینگ گسترده، از نهم اسفند پارسال همزمان با شروع جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران و به بهانهٔ آن به‌طور کامل قطع شد و به‌رغم گذشت ۷۵ روز همچنان قطع است.

برخی مقامات دولتی در هفته‌های اخیر بارها از بسته ماندن اینترنت به‌خصوص با توجه به آسیب‌های گستردهٔ اقتصادی و اجتماعی آن انتقاد کرده‌ و آن را به نهادهای امنیتی نسبت داده‌اند، اما مسعود پزشکیان تاکنون توضیحی درباره ادامهٔ قطع اینترنت پس از پایان جنگ ارائه نکرده است.

این در حالی است که او در جریان انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۳ وعده داده بود برای «رفع فیلترینگ»، «اصلاح نظام ناکارآمد فیلترینگ» و «آزادسازی اینترنت» تلاش خواهد کرد و همان زمان هم گفته بود محدودیت‌های اینترنتی به کسب‌وکارها و زندگی مردم آسیب زده است.

این وعده‌ها اما نه‌تنها عملی نشد، بلکه از زمان آغاز جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل، قطع اینترنت نیز به آن افزوده شد. در تازه‌ترین اظهارنظر رسمی، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، روز سه‌شنبه ۲۲ اردیبهشت از قطع اینترنت «به‌دلیل فضای جنگی» دفاع کرد و در پاسخ به اعتراض خبرنگاران گفت «در این فضا چه انتظاری دارید؟»

قطع اینترنت در حالی است که دولت جمهوری اسلامی چند روز پس از شروع جنگ در نهم اسفند پارسال اعلام کرد تنها خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای همسو با حکومت به اینترنت جهانی دسترسی خواهند داشت.

در این مدت، شمار قابل‌توجهی از فعالان رسانه‌ای نزدیک به حکومت با استفاده از اینترنت موسوم به «سفید» در شبکه‌های اجتماعی از عملکرد جمهوری اسلامی حمایت کرده‌اند.

همزمان، در هفته‌های اخیر برخی اپراتورها اقدام به تبلیغ و فروش اینترنت موسوم به «طبقاتی» یا «پرو» کرده‌اند؛ اینترنتی که با عنوان ویژهٔ «کسب‌وکارها» و با هزینه‌ای بسیار بالا عرضه می‌شود.

واگذاری این نوع اینترنت به‌دلیل سازوکار نامشخص، ابهام دربارهٔ نحوهٔ تخصیص و همچنین درآمدزایی گستردهٔ آن برای اپراتورها، به موضوع ججنجالی فضای سیاسی و اجتماعی ایران تبدیل شده است.

حسن اسدی زیدآبادی، فعال سیاسی در ایران، اینترنت «پرو» را مصداقی از نوعی فعالیت اصلاح‌طلبانه برای حفظ حکومت تحت عنوان معروف به «روزنه‌گشایی» خوانده و نوشته است: «می‌گویند نمی‌توانید مانع را به‌کلی و اساسی خراب کرد، پس سوراخی در آن ایجاد کنیم تا خدایی نکرده سد نشکند و توازن برقرار باشد.»

محمد مالجو، اقتصاددان و پژوهشگر اقتصادی، نیز در کانال تلگرامی خود نسبت به عملکرد دولت پزشکیان در قبال «اینترنت طبقاتی» انتقاد کرده و با اشاره به «فروپاشی» نقش دولت در کشور نوشته است: «فروپاشی را کجا عریان‌تر از اینترنت طبقاتی می‌توان دید؟ تقسیم جامعه به اقلیتی از برخورداران و اکثریتی از نابرخورداران، به متصلان و گسستگان. این خط‌مشی نه فنی است نه اضطراری. اعلان صریح تبعیض است. این تبعیض نفرت‌انگیز را نیروهایی رقم زده‌اند که نه انتخاب شده‌اند و نه پاسخ‌گو هستند، اما شما دقیقاً همان‌جایی که باید جلوی‌شان می‌ایستادید، کنار رفته‌اید.»

آقای مالجو در ادامه افزوده است «به این حتی نمی‌گویند انفعال. می‌گویند مشارکت در تضییع حق از طریق بی‌عملی. شما اجازه داده‌اید حق به امتیاز تقلیل یابد و قانون به شوخی بدل شود و شهروند به سوژه‌ای مفلوک‌تر تنزل پیدا کند».

در سوی دیگر، علی قلهکی، فعال رسانه‌ای نزدیک به حکومت، به جنبه‌های درآمدزایی اینترنت پرو برای اپراتورها و جنبه‌های امنیتی و سیاسی ماجرا اشاره کرده و نوشته است تاکنون «بیش از چهار میلیون پیامک تبلیغاتی» برای اینترنت «پرو» ارسال شده و تنها اپراتور همراه اول موفق شده «بیش از ۴۵۰ هزار سیم‌کارت «پرو» فعال کند».

او همچنین مدعی شد اپراتور دیگری که بیش از ۵۰۰ هزار پیامک تبلیغاتی ارسال کرده، تنها حدود ۴۰ هزار سیم‌کارت فعال داشته است.

به‌گفتۀ او، هدف‌گذاری اولیهٔ این طرح جذب یک میلیون کاربر برای اینترنت «پرو» است و در صورت تحقق این هدف، فروش بسته‌های ۵۰ گیگابایتی می‌تواند بیش از دو هزار میلیارد تومان درآمد نصیب اپراتورها کند.

این فعال رسانه‌ای نزدیک به حکومت انتقاد کرده که سرمایه اجتماعی کشور، که به‌گفتهٔ او «بابت جنگ تقویت شده»، نباید «دستمایهٔ اقدامات مشکوک و منفعت‌محور مدیرانِ اِبن‌الوقت قرار گیرد».

به‌گفتهٔ علی قلهکی، «طرح‌های تبعیض‌آمیزی چون اینترنت پرو این انگاره را در جامعه جا می‌اندازد که هزینه‌های اقداماتی چون تحریم و جنگ از جیب مردم باید پرداخت شود».

این فعال رسانه‌ای نزدیک به حکومت همچنین مدعی شد که در ابتدا قرار بود اینترنت «پرو» فقط برای کسب‌وکارها و با احراز هویت ارائه شود، اما اکنون شمار کاربران مجاز افزایش یافته و احراز هویت اولیه نیز «عملاً انجام نمی‌شود».

او همچنین از شکل‌گیری «بازار سیاه اینترنت پرو» خبر داد و نوشت برخی دلالان در ازای دریافت «پول‌های نجومی» این نوع اینترنت را برای افراد غیرشرکتی نیز فعال می‌کنند.

عبور زمان قطع اینترنت در ایران از ۷۵ روز در حالی است که بر اساس برآوردهای منتشرشده از سوی مقام‌های دولتی و فعالان بخش خصوصی، قطع گستردهٔ اینترنت روزانه خسارت‌های سنگینی به اقتصاد کشور وارد می‌کند.

ستار هاشمی، وزیر ارتباطات جمهوری اسلامی، در دورۀ قطع اینترنت در جریان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ گفته بود قطع اینترنت روزانه حدود پنج هزار میلیارد تومان به اقتصاد کلان ایران زیان وارد می‌کند.

افشین کلاهی، رئیس کمیسیون اقتصاد دانش‌بنیان اتاق بازرگانی ایران، اخیراً خسارت مستقیم ناشی از اختلال اینترنت را روزانه ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار برآورد کرده و گفته است که با احتساب پیامدهای غیرمستقیم، این رقم می‌تواند به حدود ۸۰ میلیون دلار در روز برسد.

این خسارت‌ها تنها محدود به فروشگاه‌ها و کسب‌وکارهای اینترنتی نیست و بخش‌هایی مانند بانکداری و پرداخت‌های آنلاین، حمل‌ونقل، خدمات دیجیتال، تجارت، تبلیغات، صادرات خدمات فناوری و همچنین درآمدهای شخصی فعالان شبکه‌های اجتماعی را نیز در بر می‌گیرد.

آسیب‌های عمیق اجتماعی و روانی که اقشار گوناگون جامعه متحمل می‌شوند، بخش دیگری از آسیب‌های قطع اینترنت است که جامعه‌شناسان و روان‌شناسان بر آن تأکید دارند.

 

زنده بلومبرگ: بارگیری نفت از جزیره خارگ متوقف شده است؛ نسرین ستوده به‌طور موقت آزاد شد

تصویر قدیمی هوایی از جزیره خارگ

زنده بلومبرگ: بارگیری نفت از جزیره خارگ متوقف شده است؛ نسرین ستوده به‌طور موقت آزاد شد

 

بلومبرگ: بارگیری نفت از جزیره خارگ متوقف شده است

خبرگزاری بلومبرگ بر اساس تصاویر ماهواری که خود گردآوری کرده، از «توقف بارگیری» محموله‌های نفتی ایران از پایانه اصلی صادرات نفت کشور در جزیره خارگ خبر داد.

در این گزارش که روز سه‌شنبه ۲۲ اردیبهشت منتشر شد، آمده در تصاویر ماهواری‌ یادشده، «نخستین‌ نشانه‌های یک توقف طولانی‌مدت بارگیریِ» محموله‌های نفتی در خارگ از آغاز جنگ در اسفند پارسال قابل مشاهده است.

بر اساس این تصاویر ماهواره‌ای، در روزهای ۱۸، ۱۹ و ۲۱ اردیبهشت «هیچ نفتکش اقیانوس‌پیمایی در جزیره خارگ مشاهده نشده است».

بلومبرگ نوشته: «اگرچه از زمان آغاز درگیری‌ها روزهایی بوده که اسکله‌ها خالی بوده‌اند، اما این طولانی‌ترین دوره‌ای است که هیچ نفتکشی در منطقه دیده نشده است.»

این خبر در شرایطی منتشر می‌شود که ایران در «تمام مدت» جنگ با آمریکا و اسرائیل، همچنان در این پایانه نفت بارگیری می‌کرد و با پرکردن نفتکش‌ها از آن‌ها به‌عنوان مخازن شناور ذخیره نفت استفاده می‌کرد.

این روزنامه نوشته اگر جزیره خارگ همچنان غیرفعال بماند، فشار بر دیگر تأسیسات ذخیره‌سازی نفت ایران افزایش خواهد یافت؛ چرا که «تصاویری ماهواره‌ای نشان می‌دهند این مخازن نیز در حال پر شدن هستند».

این گزارش حاکی است «برآوردها درباره میزان ظرفیت باقی‌مانده متفاوت است، اما اگر همه مخازن به ظرفیت کامل برسند، ایران ممکن است ناچار به کاهش بیشتر تولید نفت شود. این کشور پیش‌تر نیز بخشی از تولید خود را کاهش داده است.»

تصاویر ماهواره «سنتینل ۲» اتحادیه اروپا که در ۲۱ اردیبهشت ثبت شده‌اند، نشان می‌دهند «تمام اسکله‌های جزیره خارگ خالی بوده‌اند. تصاویر ثبت‌شدهٔ دو و سه روز قبل از آن نیز هیچ نفتکش اقیانوس‌پیمایی را در این پایانه نشان نمی‌دهند».

بلومبرگ همچنین بر اساس تحلیل تصاویر ماهواره‌ای نوشته با توقف ظاهری بارگیری نفتکش‌ها، مخازن ذخیره در جزیره خارگ در حال «پر شدن» هستند.

بر اساس این گزارش، این مخازن دارای سقف شناور هستند که با پر شدن مخزن بالا آمده و فاصله میان سقف و لبه مخزن کاهش می‌یابد. در نتیجه سایه‌ای که دیواره مخزن روی سقف می‌اندازد، کوچک‌تر می‌شود. بنابراین مقایسه تصاویر ثبت‌شده در زمان مشابه در روزهای مختلف می‌تواند تغییر حجم نفت داخل مخازن را نشان دهد.

تصاویر مخازن نفتی جزیره خارگ در ۲۱ اردیبهشت نشان می‌دهد «چندین مخزن» در این پایانه، «سایه‌هایی به‌مراتب کوچک‌تر نسبت به تصویر ۱۷ فروردین یعنی درست پیش از آغاز محاصره دریایی توسط نیروی دریایی آمریکا دارند».

این گزارش حاکی است این تصاویر نشان می‌دهند ظرفیت خالی جزیره خارگ «تقریباً به صفر» نزدیک شده و اگر ایران دیگر جایی برای ذخیره نفت نداشته باشد، «ممکن است مجبور شود تولید برخی میادین نفتی را کاهش دهد».

از زمان آغاز محاصره بنادر ایران، دونالد ترامپ و مقام‌های دولت او پیش‌بینی کرده‌اند که ایران به‌سرعت ناچار به تعطیل کردن چاه‌های نفت خواهد شد. برخی ناظران دیگر، از جمله شرکت تحلیلی کپلر برآورد کرده‌اند که شاید تهران بتواند تا اواخر ماه جاری میلادی، ماه مه، پیش از به پایان‌رسیدن فضای ذخیره‌سازی‌اش به تولید نفت ادامه دهد.

 

نسرین ستوده به قید کفالت به‌طور موقت آزاد شد

مهراوه خندان، فرزند نسرین ستوده، فعال حقوق بشر، از آزادی موقت مادرش به قید کفالت خبر داد. خانم خندان این خبر را بعد از ظهر روز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت در اینستاگرام منتشر کرده است.

خانم ستوده ۱۲ فروردین در منزل خود در تهران بازداشت شد و دختر او که ساکن هلند است، چند روز بعد از بازداشت از بی‌خبری از محل نگهداری و وضعیت مادرش ابراز نگرانی کرده بود.

نسرین ستوده، برنده جایزه ساخاروف و وکیل حقوق بشری بارها به زندان افتاده و تحت فشار قرار گرفته است. او پیش از شروع جنگ اخیر آمریکا و اسرائیل علیه ایران، در مصاحبه با نشریه فرانسوی‌زبان «لوپوئَن» خواستار «مداخلۀ بشردوستانه» در حفاظت از مردم ایران شده بود.

رضا خندان فعال حقوق بشر و همسر خانم ستوده نیز در حال حاضر در زندان اوین زندانی است و بارها به دلیل مخالفت با حجاب اجباری و مجازات اعدام تحت فشار قرار گرفته است.

 

زنده توهم ترامپ: ۱۰۰ درصد مطمئنم که ایران اورانیوم خود را به ما تحویل خواهد داد

 

زنده توهم ترامپ: ۱۰۰ درصد مطمئنم که ایران اورانیوم خود را به ما تحویل خواهد داد

زنده توهم ترامپ: ۱۰۰ درصد مطمئنم که ایران اورانیوم خود را به ما تحویل خواهد داد

 

توهم 

ترامپ می‌گوید «۱۰۰ درصد» مطمئن است که ایران اورانیوم خود را به آمریکا تحویل خواهد داد

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز سه‌شنبه گفت که «۱۰۰ درصد» اطمینان دارد که ایران غنی‌سازی اورانیوم را متوقف خواهد کرد و ذخیره اورانیوم خود را به آمریکا تحویل خواهد داد.

او در گفت‌وگو با برنامه رادیویی سید رازنبرگ اعلام کرد که ایرانی‌ها متعهد شده‌اند غنی‌سازی اورانیوم را متوقف کنند: «آن‌ها قرار است متوقف شوند، و به من گفتند که «غبار» را به ما خواهند داد.»

«غبار» اصطلاحی است که ترامپ به دفعات برای اشاره به اورانیوم غنی‌شده بعد از حملات آمریکا در اول تیر ماه سال گذشته به تأسیسات هسته‌ای ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه به کار می‌برد.

رئیس‌جمهور آمریکا در بخش دیگری از این گفت‌وگوی رادیویی گفت: «ما لازم نیست برای هیچ‌چیز عجله کنیم. ما یک محاصره داریم که هیچ پولی برای آن‌ها باقی نمی‌گذارد. مسئله خیلی ساده است: ما نمی‌توانیم اجازه دهیم آن‌ها سلاح هسته‌ای داشته باشند، چون از آن استفاده خواهند کرد.»

آقای ترامپ شامگاه دوشنبه نیز تأکید کرده بود فشار بر جمهوری اسلامی را تا زمان دستیابی به توافق ادامه خواهد داد و از ادامهٔ جنگ فرسایشی خسته نخواهد شد.

او همچنین پاسخ ایران به طرح پیشنهادی آمریکا برای رسیدن به توافق پایان جنگ را «فوق‌العاده ضعیف» و «کاملا غیر قابل قبول» خوانده است.

جنگ ۳۹ روزه از ۱۸ فروردین با اعلام آتش‌بس متوقف شد. از آن زمان یک دور مذاکرات ایران و آمریکا به‌طور مستقیم در پاکستان برگزار شد و نتیجه‌ای نداد. به‌رغم این‌که این آتش‌بس به‌مدت نامعین تمدید شده، اما تنش‌ها و درگیری‌ها در تنگه هرمز همچنان به‌طور پراکنده ادامه دارد.

 

زنده ترامپ: اهداف دیگری در ایران باقی مانده که می‌توانیم به آنها حمله کنیم

زنده ترامپ: اهداف دیگری در ایران باقی مانده که می‌توانیم به آنها حمله کنیم

 

ترامپ: اهداف دیگری در ایران باقی مانده که می‌توانیم به آنها حمله کنیم

رئیس‌جمهور آمریکا می‌گوید عملیات نظامی در ایران تمام نشده و ارتش ایالات متحده می‌تواند اهداف دیگری را نیز هدف قرار دهد.

دونالد ترامپ در گفت‌وگویی با شریل اتکیسون، مجری آمریکایی، که هفته گذشته ضبط و روز یکشنبه ۲۰ اردیبهشت پخش شده است، در پاسخ به این سوال که آیا عملیات رزمی در ایران تمام شده است، گفت: «نه، من چنین چیزی نگفتم. من گفتم آن‌ها شکست خورده‌اند، اما این به آن معنا نیست که کارشان تمام شده است. ما می‌توانیم به مدت دو هفته بیشتر هم وارد عمل شویم و تک‌تک اهداف را هدف قرار دهیم.»

او با اشاره به این که در حملات آمریکا و اسرائیل طی جنگ اخیر «احتمالا ۷۰ درصد» اهداف مورد اصابت قرار گرفتند، افزود: «ما اهداف دیگری هم داریم که احتمالاً می‌توانیم به آن‌ها حمله کنیم. اما حتی اگر این کار را نکنیم، سال‌ها طول می‌کشد تا آن‌ها دوباره بازسازی شوند.»

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران که از روز ۹ اسفند سال گذشته آغاز شد، بعد از ۴۰ روز با برقراری آتش‌بس متوقف شده و تهران و واشینگتن مشغول مذاکره برای رسیدن به توافقی برای پایان دادن به جنگ هستند.

به نظر می‌رسد اظهارات آقای ترامپ پیش از ارسال پاسخ ایران به آخرین پیشنهاد آمریکا برای این توافق انجام شده است. هرچند که او پیشنهادات قبلی ایران را رد کرده بود.

رئیس‌جمهور آمریکا در مصاحبه با شریل اتکیسون همچنین دربارهٔ اورانیوم غنی‌شده ایران که در عمق زمین و در تأسیسات هدف قرار گرفته در جنگ ۱۲ روزه سال گذشته مدفون شده‌اند، گفت: «ما در مقطعی آن را به دست خواهیم آورد… ما آنجا را تحت نظارت داریم.»

ترامپ اضافه کرد: «من چیزی به نام نیروی فضایی ایجاد کردم و آن‌ها آنجا را زیر نظر دارند… اگر کسی به آن محل نزدیک شود، ما مطلع خواهیم شد و آن‌ها را نابود خواهیم کرد.»

او بارها اشاره کرده است که توافق با ایران باید شامل تحویل ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران به آمریکا باشد. تهران چنین درخواستی را رد کرده است.

 

زنده ترامپ می‌گوید درباره ایران دو گزینه وجود دارد؛ یا توافق یا بمباران شدید

زنده ترامپ می‌گوید درباره ایران دو گزینه وجود دارد؛ یا توافق یا بمباران شدید

 

ترامپ می‌گوید درباره ایران دو گزینه وجود دارد؛ یا توافق یا بمباران شدید

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز جمعه گفت که از تازه‌ترین پیشنهاد تهران که برای پایان دادن به جنگ رضایت ندارد و گفت دو گزینه درباره ایران وجود دارد: توافق یا بمباران شدید.

او در محوطه بیرونی کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «گزینه‌هایی وجود دارد. آیا می‌خواهیم برویم و حسابی آن‌ها را بمباران کنیم و برای همیشه کارشان را تمام کنیم؟ یا می‌خواهیم تلاش کنیم یک توافق انجام دهیم؟ این‌ها گزینه‌هاست.»

ترامپ همچنین تأیید کرد که روز پنجشنبه از سوی فرماندهی مرکزی یالات متحده، سنتکام، گزارشی به‌روزشده درباره گزینه‌های نظامی دریافت کرده است.

او گفت ترجیح می‌دهد کارزار بمباران از سر گرفته نشود و توضیح داد: «از نظر انسانی ترجیح می‌دهم این کار را نکنیم. اما این همان گزینه است: آیا می‌خواهیم با شدت وارد شویم و آن‌ها را کاملاً از بین ببریم یا می‌خواهیم کار دیگری انجام دهیم؟»

رئیس‌جمهور آمریکا همچنین نسبت به توانایی تهران برای پذیرش یک توافق تردید ابراز کرد و گفت: «آن‌ها می‌خواهند به یک توافق برسند، اما من از آن راضی نیستم.»

او در ادامه بار دیگر تأکید کرد که در حال حاضر «از چیزی که آنها پیشنهاد کرده‌اند، رضایت ندارم».

اشاره او به پیشنهادی بود که رسانه‌های ایران اعلام کردند شامگاه پنجشنبه به پاکستان به عنوان میانجی مذاکرات تحویل داده شد.

رئیس‌جمهور آمریکا توضیح نداد که در پیشنهاد جدید ایران چه چیزی برایش قابل قبول نیست و در ادامه اشاره کرد که ممکن است مقام‌های تهران هرگز به یک راه‌حل مذاکره‌ای برای پایان جنگ نرسند.

ترامپ با اشاره به «اختلافات شدید» میان رهبران ایران گفت: «آن‌ها پیشرفت‌هایی داشته‌اند، اما مطمئن نیستم که هرگز به نتیجه برسند.»

او افزود: «رهبری (ایران) بسیار ناهماهنگ است. دو تا سه گروه دارد، شاید هم چهار تا، و رهبری بسیار پراکنده‌ای است. با این حال، همه می‌خواهند به توافق برسند، اما همه‌چیزشان به‌هم‌ریخته است.»

رئیس‌جمهور ایالات متحده همچنین اشاره کرد که مذاکرات با تهران از طریق «تلفن» در جریان است. او گفت: «ما در حال حاضر همه کارها را در زمینه مذاکره، تلفنی، انجام می‌دهیم. آنها پیشرفت‌هایی داشته‌اند، اما مطمئن نیستم که آیا هرگز به آنجا برسند.»

ترامپ هفته گذشته سفر نمایندگان خود با پاکستان را لغو کرد و گفت ایران می‌تواند با تماس تلفنی برای مذاکره اقدام کند.

 

جهش قیمت‌های دارو در ایران پس از جنگ؛ از انسولین تا داروهای قلبی

داروخانه‌ای در تهران؛ سوم اردیبهشت ۱۴۰۵

در پی جنگ اخیر آمریکا و اسرائیل با ایران، گزارش‌ها حاکی از «افزایش چشمگیر» قیمت داروها و «کمبود برخی داروهای حیاتی»، به ویژه برای مبتلایان به بیماری‌های خاص در ایران است که فشار زیادی را روی دوش خانواده‌های بیماران گذاشته است.

افزایش قیمت دارو در سراسر جهان

با بسته شدن عملی تنگهٔ هرمز و افزایش قیمت سوخت در جهان، پیامدهای اقتصادی ناشی از این بحران به بازار جهانی دارو و محصولات بهداشتی هم کشیده شده است.

به عنوان نمونه، در روزهای اخیر قیمت محصولات جلوگیری از بارداری در برخی کشورها افزایش یافته و در بریتانیا هم داروخانه‌ها ۲۰ تا ۳۰ درصد قیمت داروهای بدون نسخه را افزایش داده‌اند و حتی قیمت مُسکن رایج «پاراستامول» بیش از چهار برابر شده است.

در هند نیز داروسازان افزایش قیمتی تا ۹۶ درصد را برای مُسکن‌های رایج گزارش کرده‌اند.

فردریک اشنایدر، پژوهشگر ارشد غیرمقیم در شورای خاورمیانه در امور جهانی، به تلویزیون الجزیره گفت: «صنایع دارویی به خوراک‌های پتروشیمی وابسته هستند که بخش بزرگی از آن‌ها از طریق خلیج فارس تأمین می‌شود».

او افزود: «علاوه بر این، برخی مسیرهای لجستیکی، از جمله برای داروها، مثلاً بین شرق آسیا و اروپا، ایستگاه‌های مهمی برای انتقال دریایی و هوایی در خلیج فارس، به‌ویژه در دوبی دارند. این مسیرها بسیار آسیب‌پذیر هستند، زیرا بسیاری از داروها نیاز به شرایط ویژه‌ای از جمله زنجیره سرد بدون وقفه دارند. هر دو مورد در اثر جنگ مختل شده‌اند».

ووتر دِوولف، استاد دانشگاه آنتورپ در بلژیک و متخصص لجستیک دارویی، هشدار داد که اگرچه زنجیره‌های تأمین دارویی در خطر فوری نیستند، اما داروها به‌شدت به لجستیک هوایی وابسته‌اند.

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران اختلال شدیدی در صنعت هوانوردی، از جمله لغو گستردهٔ پروازها، بسته شدن حریم‌های هوایی و بحران قریب‌الوقوع سوخت جت، ایجاد کرده است.

وضعیت وخیم‌تر دارویی در ایران

وضعیت بازار دارو در ایران به مراتب وخیم‌تر و ناگوارتر است و قبل از این که دو جنگ دوازده روزه ۱۴۰۴ و چهل روزه اخیر، برخی زیرساخت‌های تولید و عرضه دارو را از بین ببرد، این بازار با بحران‌های باقیمانده از دهه‌ها پیش، دست و پنجه نرم می‌کرد.

دکتر ایرج سبحانی، پزشک و کارشناس مسائل پزشکی و بهداشتی ساکن فرانسه، در این زمینه به رادیو فردا گفت: «مشکل دارو در ایران فقط به جنگ دوازده روزه یا چهل روزه مربوط نمی‌شود. کشور چون در تحریم اقتصادی بوده ورود بسیاری، اگر نگوییم همه داروهایی که در خارج تهیه می‌شود، با توجه به افزایش قیمت ارز با مشکلاتی مواجه شد».

او افزود که کمبود برخی از داروهای به اصطلاح خاص که گران‌تر هستند و عموما از خارج وارد می‌شوند نه به دلیل جنگ، بلکه به‌دلیل مشکلات کلان اقتصادی است.

خبرگزاری ایلنا روز سوم اردیبهشت گزارش داد که افزایش چشمگیر قیمت داروها و کمبود برخی اقلام حیاتی، برای بیماران و به ویژه مبتلایان به بیماری‌های، دیابت و قلبی در ایران غیر قابل تحمل شده و فشار سنگینی را روی دوش خانواده‌های آنان گذاشته است.

تحقیقات میدانی این خبرگزاری نشان می‌دهد که برای نمونه، داروهایی مانند انسولین و «متفورمین» شدیداً کمیاب شده‌اند و این امر جان بیماران دیابتی را تهدید می‌کند.

محمد، یک بیمار دیابتی، به ایلنا گفت که قبل از جنگ اخیر، قیمت هر بسته قرص متفورمین ۱۷۰ هزار تومان بود اما در حال حاضر با افزایش چندین برابری به ۴۵۰ هزار تومان رسیده است. او افزود که قیمت انسولین نیز افزایش چندین برابری داشته که در بیشتر داروخانه‌ها نایاب است.

همچنین بر اساس این گزارش، برخی داروهای بیماران قلبی حدود چهار برابر افزایش قیمت داشته‌اند.

حسن که پدرش بیماری قلبی دارد از افزایش چندین برابری داروهای قلبی خبر داد و گفت: «قبل از جنگ هر بسته قرص اسویکس (Osvix) را به قیمت ۲۸۰ تا ۳۲۰ هزار تومان می‌خریدم ولی طی یک ماه گذشته قیمت این دارو با افزایش چندین برابری به یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان رسیده است».

دکتر ایرج سبحانی می‌افزاید جنگ نه تنها مشکلاتی را در تولید دارو ایجاد کرده، بلکه بار دیگر فاصله میان دسترسی افراد پردرآمد و کم درآمد به دارو در ایران را افزایش داده است.

او می‌گوید: «ضربات جنگ دو مشکل جدید اضافه کرد؛ یکی توزیع دارو با توجه به حملات زیادی که به فرودگاه‌ها و جاده‌ها شد، و دومی تولید دارو، با توجه به حملات به کارخونه‌های تولید دارو».

این پزشک تاکید می‌کند: «در چنین شرایطی، شکاف و اختلاف در زمینه دسترسی به دارو، میان پردرآمدها و کسانی که درآمد چندانی ندارند، باز هم بیشتر می‌شود».

کمبود تجهیزات پزشکی

خبرگزاری رویترز در گزارشی از کمبود تجهیزات پزشکی در برخی بیمارستان‌های ایران خبر داده است، زیرا محاصرهٔ دریایی و اختلالات شدید در عبور و مرور از تنگهٔ هرمز زنجیره‌های تأمین را مختل کرده است.

آرش آنیسیان، رئیس بیمارستان ابن‌سینا در تهران، در گفت‌وگو با این خبرگزاری کمبود در داروهای شیمی‌درمانی، مُسکن‌ها و داروهای فشار خون را تأیید کرد و گفت این کمبود ناشی از توقف عملیات حمل‌ونقل هوایی و اختلال در تولیدات پتروشیمی است.

دیگر کارکنان حوزه سلامت نیز به رویترز گفتند که ایران توانسته است با وجود جنگ با ایالات متحده و اسرائیل از کمبود گسترده داروها و کالاهای اساسی جلوگیری کند، اما نگرانند که در بلندمدت با کمبود دارو مواجه شوند.

ووتر دِوولف به الجزیره گفت کشورهایی که اکنون بیشترین آسیب را در حوزهٔ دارو می‌بینند، کشورهایی هستند که مستقیماً تحت تأثیر درگیری و تنش‌های منطقه‌ای قرار دارند.

او تاکید کرد: «خطر واقعی در لبنان، سرزمین‌های فلسطینی و ایران است، نه در کل بازار جهانی».

 

وزیر دفاع آمریکا: محاصره دریایی ایران گسترش می‌یابد و جهانی می‌شود

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا (چپ) در کنار ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا

پیت هگست، وزیر دفاع ایالات متحده، روز جمعه چهارم اردیبهشت در یک نشست خبری گفت حکومت ایران در موقعیتی قرار دارد که باید به «انتخابی عاقلانه» بر سر میز مذاکره تن بدهد و تأکید کرد زمان به نفع تهران «نیست».

وزیر دفاع آمریکا افزود ایران یک «فرصت تاریخی» برای دستیابی به توافقی جدی در اختیار دارد و تصریح کرد اکنون توپ در زمین جمهوری اسلامی است.

به گفته او، «ایران می‌داند که هنوز یک فرصت باز دارد تا عاقلانه تصمیم بگیرد... پشت میز مذاکره. تنها کاری که باید انجام دهد این است که به‌طور معنادار و قابل راستی‌آزمایی از سلاح هسته‌ای صرف‌نظر کند.»

او همچنین هشدار داد که محاصره دریایی علیه ایران «تا هر زمان که لازم باشد» ادامه خواهد یافت.

وزیر دفاع آمریکا به خبرنگاران گفت: «محاصره ما در حال گسترش است و جنبه جهانی پیدا می‌کند»

او اضافه کرد: «هیچ‌کس بدون اجازه نیروی دریایی ایالات متحده از تنگه هرمز به هیچ نقطه‌ای از جهان عبور نخواهد کرد.»

پیت هگست همچنین اعلام کرد که دونالد ترامپ به نیروی دریایی آمریکا اجازه داده است که هر قایق تندروی ایرانی را که برای مین‌گذاری تلاش کند یا باعث مختل شدن عبور و مرور در تنگه هرمز شود، نابود کند.

او تأکید کرد: «بدون هیچ تردیدی،‌ برای نابودی شلیک خواهیم کرد.»

رئیس‌جمهور آمریکا روز سوم اردیبهشت اعلام کرده بود که چنین دستوری برای هدف قرار دادن همه قایق‌های مین‌گذار ایران در تنگه هرمز صادر کرده است.

وزیر دفاع ایالات متحده در عین حال به جمهوری اسلامی هشدار داد که هرگونه تلاش برای کارگذاری مین‌های بیشتر در تنگه هرمز، «نقض آتش‌بس محسوب خواهد شد».

هگست گفت: «عبور و مرور (در تنگه هرمز) در حال انجام است، بسیار محدودتر از آنچه هر کسی مایل است ببیند و با ریسک بیشتری نسبت به آنچه مردم می‌خواهند، اما این به این دلیل است که ایران با قایق‌های کوچک و تندرو … که روی آن‌ها سلاح نصب شده، اقدامات غیرمسئولانه‌ای انجام می‌دهد.»

اندکی پس از اظهارات هگست، باراک راوید، خبرنگار اکسیوس، در شبکه ایکس نوشت که ایران «اوایل این هفته مین‌های بیشتری در تنگه هرمز کار گذاشته است».

هگست در ادامه اظهاراتش گفت این نباید تنها نبرد آمریکا باشد و متحدان واشینگتن نیز باید نقش بیشتری ایفا کنند. او با انتقاد از متحدان غربی افزود اروپا و آسیا دهه‌ها از حفاظت آمریکا بهره‌مند شده‌اند و «دوران سواری مجانی» به پایان رسیده است.

وزیر دفاع آمریکا همچنین تأکید کرد که اروپا بیش از ایالات متحده به تنگه هرمز نیاز دارد و گفت رابطه با آمریکا به عنوان متحد، «یک مسیر دوسویه» است.

بازگرداندن «۳۴ کشتی» از تنگه هرمز

ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا نیز که در کنار هگست ایستاده بود، گفت: «تاکنون ۳۴ کشتی توسط نیروی دریایی آمریکا از تنگه هرمز بازگردانده شده‌اند.»

به گفته او، ارتش آمریکا به رهگیری کشتی‌های ایرانی در اقیانوس‌های آرام و هند ادامه خواهد داد.

کین گفت: «ما این محاصره را به‌طور کامل علیه هر کشتی با هر ملیتی که به سمت بنادر یا قلمرو ایران در حال حرکت است یا از آن خارج می‌شود، اعمال می‌کنیم.»

او گفت: «ما کشتی‌های مورد نظر را که به سمت ایران حرکت می‌کنند و همچنین آن‌هایی را که از ایران دور می‌شوند و در زمان اعمال این محاصره خارج از محدوده آن بودند، از نزدیک زیر نظر داریم و … آماده و مستقر هستیم تا آن‌ها را متوقف کنیم.»

محاصره دریایی ایران از روز ۲۴ فروردین به دستور دونالد ترامپ آغاز شده و مقام‌های جمهوری اسلامی آن را «نقض آتش‌بس» خوانده‌اند. تهران همچنین به همین دلیل در دور دوم گفت‌وگوها با آمریکا برای رسیدن به توافق پایان دادن به جنگ شرکت نکرد.

با این حال، رئیس‌جمهور آمریکا سه‌شنبه هفته گذشته و ساعاتی پیش از منقضی شدن آتش‌بس، آن را تمدید کرد تا مقام‌های ایرانی پیشنهادی «واحد و یکپارچه» برای توافق ارائه کنند.

از سوی دیگر، نیروهای سپاه پاسداران روز دوم اردیبهشت دست‌کم به سه کشتی باری شلیک و دو کشتی دیگر را نیز در تنگه هرمز توقیف کردند.

 

دولت بریتانیا از قصد خود برای تحریم سپاه پاسداران خبر داد

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، (چپ) در کنار رَبای افرایم میرویس‌، خاخام اعظم بریتانیا در کنیسۀ کنتون

نخست‌وزیر بریتانیا از تصمیم خود برای معرفی مقرراتی تازه با هدف تحریم سپاه پاسداران خبر داد. لایحه مربوط به این مقررات در ماه ژوییه به پارلمان برده می‌شود.

سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی اتحادیه اروپا قرار دارد و در استرالیا هم به عنوان یک نهاد حکومتی حامی تروریسم شناخته می‌شود. از همین رو کی‌یر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، هم اخیرا برای اتخاذ چنین تصمیمی تحت فشار بوده است.

مقام‌های دولتی بریتانیا تاکنون استدلال کرده‌اند که بر اساس قوانین بریتانیا نمی‌توان سازمان‌های رسمی حکومتی همچون سپاه پاسداران را تحت تحریم قرار داد.

حال اما وزارت کشور بریتانیا تأیید کرده که مشغول کار روی تدوین مقرراتی تازه است که از «قدرتی مشابه تحریم» برخوردارند و می‌توانند با «فعالیت‌های شریرانۀ‌ حکومتی» مقابله کنند.

نخست‌وزیر بریتانیا روز پنج‌شنبه، سوم اردیبهشت، در جریان دیدار از کنیسه‌ای در لندن که به‌تازگی هدف حمله با بمب‌های آتش‌زا قرار گرفته تأکید کرد که مقررات جدید را در ماه ژوییه سال جاری، سه ماه دیگر، معرفی خواهد کرد.

در جریان بازدید کی‌یر استارمر از کنیسۀ «کِنتون» در محلۀ «هَرو» در شمال غربی لندن، افرایم میرویس، خاخام اعظم بریتانیا، خواستار تسریع روند تحریم سپاه پاسداران و «سازمان‌های مشابه» شد.

نخست‌وزیر بریتانیا در پاسخ تأکید کرد که پس از مجموعه حملاتی که اخیراً به اماکن مربوط به جامعۀ یهودیان بریتانیا شده «به‌شکلی فزاینده» دربارۀ اقدامات کشورهایی که از سازمان‌ها و گروه‌های نیابتی برای فعالیت‌های مجرمانه در بریتانیا بهره می‌گیرند، نگران است.

در هفته‌های اخیر افرادی با بمب‌های آتش‌زا به چند کنیسه، یک فروشگاه حلال یهودیان، و چهار آمبولانس یک خیریۀ یهودی حمله کرده‌اند.

در این حملات کسی آسیب ندیده و غیر از چهار آمبولانسی که طعمۀ حریق شدند، خسارات مادی هم محدود بوده است.

چند جوان و نوجوان بین ۱۶ تا ۲۴ ساله هم در ارتباط با این حملات بازداشت شده‌اند.

یک گروه اسلامگرای مشکوک به ارتباط با ایران، موسوم به «حرکه اصحاب الیمین الاسلامیه» هم مسئولیت این حملات و حملاتی مشابه در چند کشور اروپایی را بر عهده گرفته است.

تشکیلات اطلاعاتی بریتانیا و سوئد در یک سال و اندی گذشته گزارش‌های متعددی در مورد استفادهٔ جمهوری اسلامی از باندهای بزهکاران در این کشورها برای ضربه‌ زدن به اهداف مرتبط با یهودیان و اسرائیلی‌ها و یا مخالفان جمهوری اسلامی ایران منتشر کرده‌اند.

در پی این گونه حملات که به برخی از مراکز یهودیان در استرالیا هم انجام شد دولت این کشور در آذرماه ۱۴۰۴ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را به‌عنوان «حامی دولتی تروریسم» معرفی کرد.

وزرای خارجه اتحادیۀ اروپا هم پس از سال‌ها فشار از داخل و خارج این بلوک در بهمن‌ماه سال گذشته، ۱۴۰۴، با قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی موافقت کردند.

بیشتر در این باره:

اتحادیۀ اروپا سپاه پاسداران را «سازمان تروریستی» اعلام کرد

 

فاتح بیرول: جنگ ایران صنعت سوخت‌‌های فسیلی را برای همیشه دگرگون کرد

فاتح بیرول

فاتح بیرول، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی، در مصاحبه‌ای هشدار داد که بحران انرژی که در پی جنگ ایران پیش آمده «برای همیشه» صنعت سوخت‌های فسیلی را دگرگون کرده است.

آقای بیرول در مصاحبه اختصاصی با روزنامه گاردین که روز جمعه، چهارم اردیبهشت، منتشر شد این طور توضیح داده که بحران انرژی کنونی باعث می‌شود کشورها اعتماد خود را به سوخت‌های فسیلی از دست داده و به انرژی‌های تجدیدپذیر روی آورند.

به گفته او، بحران انرژی که در پی حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران و متعاقب آن بسته شدن تنگه هرمز به دست سپاه پاسداران پیش آمده باعث خواهد شد که اغلب کشورها در «استراتژی انرژی خود بازنگری کنند».

بیرول این طور توضیح داده است:‌ «دولت‌ها در استراتژی انرژی خود بازنگری خواهند کرد. آن گاه شاهد رونق چشمگیر در انرژی‌های تجدیدپذیر و انرژی هسته‌ای و گرایش بیشتر به استفاده از برق در آینده خواهیم بود. و این ضربه‌ای خواهد بود به بازارهای نفت.»

او در ادامه پیش‌بینی کرده است که این بحران «در سال‌های آینده عواقبی همیشگی برای بازارهای جهانی انرژی خواهد داشت».

فاتح بیرول همچنین بحران کنونی را «عظیم» توصیف کرده و گفته است:‌ «هنوز نمی‌توانم بفهمم که چطور می‌توان اقتصاد جهان را با یک تنگه ۵۰ کیلومتری به گروگان گرفت.»

بیشتر در این باره:

محاصره دریایی ایران؛ قیمت نفت به بالای ۱۰۰ دلار رسید، ارزش سهام در آسیا سقوط کرد

تنگه هرمز در خلیج فارس محل عبور و صادرات حدود ۲۰ درصد از نفت و گاز مصرفی دنیا است. مقام‌های جمهوری اسلامی سال‌ها بود که تهدید می‌کردند در صورت حمله به ایران این تنگه را خواهند بست.

با این حال پس از بسته شدن تنگه هرمز که تنها چند روز پس از آغاز جنگ رخ داد، آن طور که رسانه‌ها در آمریکا گزارش کردند، مشخص شد که دولت ترامپ بدون نقشه‌ای برای باز نگه داشتن هرمز و با تصور پایان فوری جنگ به ایران حمله کرده است.

پیش از انتشار پیش‌بینی تازه فاتح بیرول درباره آینده صنعت نفت، خبرگزاری رویترز روز سوم اردیبهشت در پی گفت‌وگو با چندین شرکت فعال در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر در آلمان، بریتانیا و هلند گزارشی منتشر کرده بود حاکی از این که تقاضای مالکان خانه‌ها برای نصب سامانه‌های خورشیدی همزمان با آغاز جنگ ایران بیش از دو برابر شده است.

به گفته کارشناسان، این افزایش تقاضا نشان می‌دهد که بحران‌های ژئوپلیتیکی می‌تواند به‌سرعت اهمیت انرژی‌های تجدیدپذیر را افزایش دهد، هرچند این روند ممکن است ریشه‌ای‌تر و بلندمدت‌تر از یک واکنش موقت به جنگ باشد.

همزمان با ادامه بحران در خلیج فارس، هفته آینده بیش از ۵۰ دولت از جمله بریتانیا و اتحادیه اروپا، تولیدکنندگان بزرگ نفت و چندین کشور در حال توسعه قرار است در کلمبیا در اولین کنفرانس «گذار از سوخت‌های فسیلی» شرکت کنند.

بیشتر در این باره:

افزایش چشمگیر تقاضای خانگی برای انرژی خورشیدی در اروپا هم‌زمان با جنگ ایران

 

چهلمین سالگرد چرنوبیل؛ زلنسکی روسیه را به «تروریسم هسته‌ای» متهم کرد

ادای احترام به قربانیان فاجعه چرنوبیل در چهلمین سالگرد آن

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، روز یکشنبه ششم اردیبهشت و همزمان با چهلمین سالگرد فاجعه هسته‌ای چرنوبیل، روسیه را به «تروریسم هسته‌ای» متهم کرد.

او در پیامی در شبکه‌های اجتماعی به مناسبت سالگرد چرنوبیل گفت که تهاجم روسیه «بار دیگر جهان را به آستانه یک فاجعه ساخته دست بشر می‌کشاند».

آقای زلنسکی تأکید کرد که پهپادهای روسی به‌طور منظم از بالای چرنوبیل عبور می‌کنند و یکی از آن‌ها سال گذشته به پوشش محافظ آن برخورد کرده است.

او افزود: «جهان نباید اجازه دهد این تروریسم هسته‌ای ادامه پیدا کند و بهترین راه، وادار کردن روسیه به توقف حملات بی‌پروا است.»

حادثه چرنوبیل در بامداد ۲۶ آوریل ۱۹۸۶ رخ داد، زمانی که یک آزمایش معمول در نیروگاهی با طراحی شوروی از کنترل خارج شد و باعث انفجار و ذوب هسته‌ای شد که ابری از گرد و غبار و مواد رادیواکتیو را در سراسر شمال اوکراین، بلاروس، روسیه و تا اسکاندیناوی پخش کرد.

انفجار اولیه تنها چند نفر از تکنسین‌های نیروگاه را کشت، اما ده‌ها هزار نفر از نیروهای امدادی، سربازان و ساکنان مناطق اطراف نیز در معرض سطوح بالای تشعشع قرار گرفتند.

هیچ اجماع قطعی دربارهٔ تعداد افرادی که در نتیجه این فاجعه جان خود را از دست داده‌اند وجود ندارد.

بیشتر در این باره:

هشدار آژانس انرژی اتمی: پوشش حفاظتی چرنوبیل در حملهٔ پهپادی از کار افتاده است

در گزارشی در سال ۲۰۰۵، سازمان ملل متحد تعداد مرگ‌های تأییدشده و برآوردی در سه کشور که بیشترین آسیب را دیدند را ۴۰۰۰ نفر اعلام کرد. گروه «گرین‌پیس» تخمین زده است که این فاجعه نزدیک به ۱۰۰ هزار مرگ به همراه داشته است.

بعد از حادثه در چرنوبیل، صدها هزار نفر نیز به‌دلیل آلودگی رادیواکتیو تخلیه شدند. منطقه اطراف نیروگاه به یک منطقه ممنوعه تبدیل شده که شامل شهرها، مزارع و جنگل‌های متروکه است.

در مجموع، این فاجعه بخش‌های وسیعی از زمین‌های شمال اوکراین و جنوب بلاروس را عملاً غیرقابل سکونت کرد.

بلافاصله پس از انفجار، مقامات شوروی یک «سارکوفاگ» بتنی برای محدود کردن گسترش مواد رادیواکتیو ساختند. سال‌ها بعد، یک تلاش بین‌المللی یک سازه قوسی عظیم طراحی کرد که بقایای نیروگاه و همچنین آن سارکوفاگ را پوشاند.

در فوریه ۲۰۲۵، یک پهپاد روسی به سقف آن برخورد کرد. هیچ نشتی شناسایی نشد و کارگران از آن زمان سوراخ ایجادشده را ترمیم کرده‌اند.

اما به گفته بانک بازسازی و توسعه اروپا، این سازه برای جلوگیری از آسیب دائمی به حداقل ۵۰۰ میلیون یورو تعمیرات بیشتر نیاز دارد.

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در رویداد گرامیداشت چهلمین سالگرد فاجعه چرنوبیل در کی‌یف گفت: «ما معتقدیم که تعمیرات باید در اسرع وقت آغاز شود و رها کردن وضعیت به شکل فعلی مشکل‌ساز است.»

این در حالی است که روسیه در اوایل تهاجم نظامی به اوکراین، نیروگاه هسته‌ای زاپوریژیا را نیز اشغال کرد. این نیروگاه بزرگ‌ترین مجتمع هسته‌ای غیرنظامی اروپا به شمار می‌رود.

زاپوریژیا اکنون در حالت خاموشی قرار دارد. اما مسکو و کی‌یف بارها یکدیگر را به هدف قرار دادن این نیروگاه در جریان درگیری متهم کرده‌اند و اوکراین خواستار اعمال تحریم علیه روس‌اتم شده است.

اوکراین در مجموع، با احتساب زاپوریژیا، چهار نیروگاه هسته‌ای دارد که در شرایط خاموشی‌های مکرر ناشی از حملات بی‌وقفه روسیه به زیرساخت‌های انرژی، برای تأمین برق کشور حیاتی هستند.

 

اعدام، اتفاقی هر روزه در ایران پس از جنگ؛ عامر رامش، زندانی سیاسی، اعدام شد

عامر رامش

در ادامه موج اعدام که در هفته‌های گذشته همزمان با جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران در کشور آغاز شده، خبرگزاری وابسته به قوه قضاییه روز شنبه از اعدام عرفان کیانی در اصفهان خبر داد، و روز یک‌شنبه از اعدام عامر رامش در زاهدان.

در نزدیک به ده روز گذشته تقریبا هر روز یک یا دو نفر در ایران اعدام شده‌اند، از میان معترضان و زندانیان سیاسی.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، روز یک‌شنبه، ششم اردیبهشت، از اجرای حکم اعدام برای یک زندانی سیاسی، این بار در زاهدان، به اتهام عضویت در گروه جیش‌العدل خبر داد.

میزان روز یک‌شنبه عناوین اتهامی عامر رامش، ۱۹ ساله، را چنین توضیح داده است:‌ «بغی از طریق بمب‌گذاری و اجرای کمین در مسیر نیرو‌های نظامی، عضویت در گروه باغی جیش‌العدل و عضویت در گروه معاند جنبش دادخواهان بلوچ وابسته به عبدالغفار نقشبندی.»

این خبرگزاری همچنین به «اقاریر صریح وی [رامش] در مراحل مختلف بازجویی، بازپرسی و دادگاه» اشاره کرده است.

پیشتر رسانه‌های حقوق بشری خبر داده بودند که اعترافات اجباری او از رسانه‌های حکومتی پخش و منتشر شده است.

سایت حال‌وش که اخبار مربوط به سیستان و بلوچستان را پوشش می‌دهد روز شنبه از انتقال عامر رامش به قرنطینه زندان زاهدان «برای اجرای حکم اعدام» و «فشار بر خانواده او برای وادار کردن برادرش به تسلیم» خبر داده بود.

عکسی که از عرفان کیانی منتشر شده است

خبرگزاری قوه قضاییه جمهوری اسلامی روز شنبه خبر اعدام عرفان کیانی را داد و درباره او نوشت: «عرفان کیانی به همراه چند نفر دیگر که لیدری آن‌ها را برعهده داشت، در ۱۸ دی‌ماه حوالی ساعت ۲۰ در چهارراه پیروزی، همزمان با شکل‌گیری تجمع، اقدام به تخریب اموال عمومی کرده» است.

«تخریب اموال عمومی و خصوصی، ایجاد آتش‌سوزی، حمل و استفاده از کوکتل مولوتف، حمل سلاح سرد (قداره)، مسدود کردن مسیر خودروها، حمله به مأموران و ایجاد رعب و وحشت در میان شهروندان» از جمله اتهامات عرفان کیانی برشمرده شده است.

از دادگاه این پرونده و روند رسیدگی به شواهد و مدارک درباره این اتهامات ادعایی قوه قضاییه هیچ عکس و خبری منتشر نشده است.

ایران هنوز عملا در وضعیت جنگی است؛ آتش‌بس دو هفته‌ای پس از به پایان رسیدن به طور نامحدود توسط رئیس جمهور آمریکا تمدید شد، و طرفین به نظر می‌رسد هنوز در تلاش هستند تا به توافقی دست یابند که هر دو طرف را راضی کند.

در این میان اینترنت بین‌المللی هنوز با بهانه همین شرایط جنگی و وضعیت امنیتی قطع است، شب‌ها در خیابان‌ها تظاهرات پرسروصدای حکومتی به راه می‌افتد و صبح‌ها با خبر اعدامی دیگر آغاز می‌شود.

روز پنج‌شنبه، سوم اردیبهشت، در پی اعدام سلطانعلی شیرزادی فخر توسط قوه قضائیه جمهوری اسلامی به اتهام «عضویت» در سازمان مجاهدین خلق و «همکاری با موساد»، این سازمان اعلام کرد «در ۱۲ سال گذشته» با شیرزادی ارتباطی نداشته است.

سلطان‌علی شیرزادی فخر

سپس کمیته پیگیری وضعیت بازداشت‌شدگان اعلام کرد که احکام اعدام احسان حسینی‌پور حصارلو، متین محمدی و عرفان امیری، سه شهروند ۱۷ و ۱۸ ساله که در جریان اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ بازداشت شده بودند، در دیوان عالی کشور «تأیید و به اجرای احکام ارسال شده است».

احسان حسینی‌پور حصارلو، متین محمدی و عرفان امیری در پرونده مرتبط به آتش‌سوزی مسجد پاکدشت بازداشت شده‌اند.

بیشتر در این باره:

ایران می‌گوید کارمند یکی از «سازمان‌های حساس کشور» را اعدام کرده است

یک روز پیشتر مهدی فرید به اتهام «جاسوسی» برای اسرائیل، یک روز قبل از او امیرعلی میرجعفری از بازداشت‌شدگان دی‌ماه و دو روز پیشتر محمد معصوم‌شاهی و حامد ولیدی به اتهام «ارتباط با اسرائیل» اعدام شده بودند.

به این ترتیب تمام کسانی که در هفته‌های گذشته اعدام شده‌اند یا معترض بوده‌اند و متهم به خرابکاری یا متهم به «همکاری با اسرائیل» یا متهم به عضویت در گروه‌هایی چون جیش‌العدل و سازمان مجاهدین خلق ایران.

تمام این اعدام‌ها در پی تأکید چندباره غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه، رخ داده که می‌گوید دادگاه‌ها لازم است «خارج از روال عادی» و با سرعت به پرونده بازداشت‌شدگان رسیدگی کنند.

پیشتر اخباری هم از برگزاری «دادگاه آنلاین» در کشور و صدور سریع حکم منتشر شده است.

در همین زمینه سازمان حقوق بشر ایران روز چهارم اردیبهشت خبر داد که محمدرضا مجیدی اصل، بیتا همتی، بهروز زمانی‌نژاد و کوروش زمانی‌نژاد، چهار نفر از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، بر اساس قانونی که مجلس شورای اسلامی به‌منظور تشدید مجازات جاسوسی در مهرماه ۱۴۰۴ تصویب کرد، به اعدام و مصادره کامل اموال محکوم شدند.

بر اساس اطلاعات این سازمان، دست‌کم ۳۰ نفر از معترضان دی‌ماه به اعدام محکوم شده‌اند و احتمال دارد صدها نفر دیگر نیز با اتهاماتی روبه‌رو باشند که مجازات اعدام درپی دارد.

با موج تازه‌ای که از اجرای اعدام در کشور آغاز شده، ایران که همواره یکی از بالاترین آمارهای اعدام در جهان را داشته احتمالا در حال حاضر به نسبت جمعیت به مقام اول در اجرای این حکم رسیده است.

سازمان‌های حقوق بشری در گزارش‌های مختلف گفته‌اند که حکومت جمهوری اسلامی از مجازات اعدام برای ایجاد ترس در جامعه استفاده می‌کند.

بیشتر در این باره:

گزارش دو سازمان حقوق بشری از اعدام بیش از یک‌هزار و ۶۰۰ نفر در ایران طی سال ۲۰۲۵