سه‌شنبه، اسفند ۱۲، ۱۴۰۴

ویتکاف: هیئت ایرانی در مذاکرات به رسیدن به توان ساخت ۱۱ بمب هسته‌ای افتخار می‌کرد

 

ویتکاف: هیئت ایرانی در مذاکرات به رسیدن به توان ساخت ۱۱ بمب هسته‌ای افتخار می‌کرد

استیو ویتکاف در ژنو
استیو ویتکاف در ژنو

فرستادۀ ویژۀ ایالات متحده در گفت‌وگو با شبکه فاکس نیوز جزئیاتی از مذاکرات ناموفق هیئت‌های ایرانی و آمریکایی در ژنو را فاش کرد.

استیو ویتکاف شامگاه دوشنبه ۱۱ اسفند گفت مذاکره‌کنندگان ارشد ایران در دور نخست گفت‌وگوهای اخیر با آمریکا گفته‌ بودند ۴۶۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارند و می‌دانند که از این مقدار می‌توان ۱۱ بمب هسته‌ای ساخت.

او افزود مذاکره‌کنندگان ایرانی «مستقیماً و بدون هیچ شرمی» این موضوع را به عنوان نقطهٔ عزیمت مذاکره مطرح کردند.

به‌گفتهٔ نماینده ویژه آمریکا، مذاکره‌کنندگان ایرانی «افتخار می‌کردند به این‌که انواع پروتکل‌های نظارتی را دور زده‌اند تا به جایی برسند که بتوانند ۱۱ بمب هسته‌ای تولید کنند».

او همچنین افزود که طرف ایرانی در آن نشست بر «حق غیرقابل سلب» خود برای غنی‌سازی سوخت هسته‌ای تأکید کرد و هیئت آمریکایی در پاسخ اعلام کرد که دونالد ترامپ «معتقد است ما هم حق غیرقابل سلب داریم که شما را کاملاً متوقف کنیم.»

نمایندهٔ ویژهٔ آمریکا بار دیگر گفت که ذخایر اورانیوم با غنای بالا در ایران می‌تواند ظرف یک هفته تا ۱۰ روز به سطح تسلیحاتی برسد، هرچند این امر مستلزم وجود همان تأسیساتی است که آقای ترامپ بارها گفته در جریان جنگ ۱۲ روزه آن‌ها را از بین برده است.

ویتکاف در بخش دیگری از این گفت‌وگو اظهار داشت: دونالد ترامپ، او و جرد کوشنر را مأمور کرده بود با هدف دستیابی به توافقی جامع با تهران شامل «برچیدن برنامهٔ موشکی ایران، توقف حمایت از نیروهای نیابتی، حذف نیروی دریایی ایران برای تضمین آزادی کشتیرانی و توقف کامل غنی‌سازی هسته‌ای» با تهران مذاکره کنند.

او با این حال تأکید کرد که به‌رغم تلاش طرف آمریکایی برای «توافق منصفانه، خیلی خیلی روشن بود که این کار غیرممکن خواهد بود؛ احتمالاً تا پایان دیدار دوم این موضوع مشخص شده بود، اما با این حال برای بار سوم هم برگشتیم تا آخرین تلاش خود را بکنیم.»

ویتکاف می‌گوید طرف ایرانی می‌خواست ما دربارۀ دور سوم گفت‌و‌گوها «گزارش مثبتی بدهیم. اما آن جلسه مثبت نبود.»

او دربارهٔ امتیازات پیشنهادی واشینگتن به تهران در جریان مذاکرات توضیحی نداد.

سخنگوی وزارت خارجه ایران روز سه‌شنبه اظهارات ویتکاف را «دروغ» خواند و مدعی شد هیچ‌یک از خواسته‌های مطرح‌شده در اظهارات او «در مذاکرات مطرح نشد».

او همچنین از مخاطبان خود خواست «روایت ایران» از این موضوع را «قبول کنند».

سومین دور مذاکرات ایران و آمریکا روز هفتم اسفند در ژنو سوئیس به پایان رسید. دور دوم این مذاکرات هم در ۲۸ بهمن در ژنو و دور نخست آن در نیمه بهمن در مسقط پایتخت عمان به عنوان کشور میانجی این دور از گفت‌وگوها برگزار شده بود.

گزارش ویتکاف دربارهٔ دور سوم مذاکرات نمایندگان ایران و آمریکا در حالی است که عباس عراقچی وزیر خارجه ایران که اصلی‌ترین نماینده جمهوری اسلامی در مذاکرات بود، بعد از پایان دور سوم گفت‌وگو‌ها در ژنو مدعی شد: «پیشرفت خوبی داشتیم و به صورت جدی وارد عناصر یک توافق شدیم.»

او از مشهود بودن «جدیت» دو طرف خبر داده و گفته بود که قرار است تیم‌های فنی از ۱۱ اسفند در وین مباحث فنی را شروع و بررسی کنند.

وزیر خارجه ایران حتی حضور رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در محل مذاکرات را مثبت ارزیابی کرده و افزوده بود: «در کم‌تر از یک هفته آینده دور جدید مذاکرات برگزار خواهد شد.»

پیش از اظهارات او، بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، نیز در پیامی در شبکهٔ ایکس از پایان دور سوم مذاکرات هسته‌ای که با وساطت این کشور انجام شد خبر داده بود: «پس از مشورت در پایتخت‌های مربوطه، به‌زودی گفت‌وگوها را ازسر خواهیم گرفت.»

با این حال اندکی بعد از سفر ناگهانی بوسعیدی به آمریکا و دیدار با جی‌دی‌ ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، دونالد ترامپ از مذاکرات ابراز نارضایتی کرد و به فاصله کوتاهی، در روز ۹ اسفند، حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد.

بوسعیدی که کماکان در آمریکا به سر می‌بُرد، در پیامی در شبکهٔ ایکس از آغاز جنگ ابراز نومیدی کرد.

این مقام عالی‌رتبه عمانی در میانه مذاکره با دو کشور بود و آغاز جنگ کمتر از ۲۴ ساعت پس از آن رخ داد که او در گفت‌وگو با رسانه‌های آمریکایی خبر داده بود که «صلح در دسترس است».

پیش از آن استیو ویتکاف به صراحت گفته بود که خطوط قرمز روشنِ مورد نظر دونالد ترامپ در مذاکرات، غنی‌سازی صفر و ضبط ذخیره اورانیوم غنی‌شده ایران است.

با این حال مقام‌های ارشد ایرانی بر حق غنی‌سازی پافشاری کرده و اعلام می‌کردند که اورانیومی از کشور خارج نخواهد شد.

واکنش‌های جهانی به حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و کشته شدن خامنه‌ای

 

واکنش‌های جهانی به حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و کشته شدن خامنه‌ای

علی خامنه‌ای (وسط) به دست بنیامین نتانیاهو (راست) و دونالد ترامپ کشته شد
علی خامنه‌ای (وسط) به دست بنیامین نتانیاهو (راست) و دونالد ترامپ کشته شد

با گسترش دامنهٔ تنش‌ها در منطقه، سپاه پاسداران از آغاز دور تازه‌ای از حملات به اسرائیل و پایگاه‌های آمریکا خبر داده و مدعی هدف قرار دادن پایگاه الحریر در عراق شده است. امارات اعلام کرد صدها موشک و پهپاد ایرانی را رهگیری کرده، اما سقوط ترکش‌ها به خساراتی محدود در دبی و ابوظبی، از جمله آتش‌سوزی جزئی در برج‌العرب و آسیب به دو فرودگاه، انجامید. قطر نیز با احضار سفیر ایران به این حملات اعتراض کرد.

همزمان با تهدید سپاه به جلوگیری از عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز، گزارش شده دست‌کم ۱۵۰ نفتکش در آب‌های خلیج فارس متوقف شده‌اند. در عمان نیز پس از گزارش حمله دو پهپاد به بندر دُقم و زخمی‌شدن یک کارگر خارجی، سفارت آمریکا از کارکنان خود خواست در محل امن بمانند.

درپی این تحولات و به‌دنبال حملات ایالات متحده و اسرائیل به جمهوری اسلامی و کشته‌شدن علی خامنه‌ای، موجی از واکنش‌های بین‌المللی در سطوح مختلف سیاسی و دیپلماتیک شکل گرفت. این واکنش‌ها از محکومیت صریح یک یا هر دو طرف تا دعوت به خویشتنداری و گفت‌وگو متفاوت بوده است:

نهادهای بین‌المللی

سازمان ملل متحد تشدید درگیری‌ها در منطقه را محکوم کرد. آنتونیو گوترش، دبیرکل این سازمان، با صدور بیانیه‌ای خواستار «توقف فوری درگیری‌ها و کاستن از تنش‌ها» شد و هشدار داد که ادامهٔ حملات، صلح و امنیت بین‌المللی را به خطر می‌اندازد. فولکر تورک، کمیسر حقوق بشر سازمان ملل نیز تأکید کرد که تداوم حملات تنها به «مرگ، نابودی و بدبختی انسان‌ها» منجر خواهد شد.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با دعوت از همهٔ طرف‌ها به خویشتن‌داری اعلام کرد که تاکنون «هیچ شواهدی از انتشار مواد رادیواکتیو» مشاهده نشده است.

ماریانا اسپولیاریچ، رئیس کمیته بین‌المللی صلیب سرخ هم هشدار داد که افزایش اقدامات نظامی در خاورمیانه می‌تواند یک «واکنش زنجیره‌ای خطرناک» در سراسر منطقه ایجاد کند که پیامدهایی ویرانگر خواهد داشت.

اتحادیه آفریقا نیز با تأکید بر ضرورت «خویشتنداری و از سرگیری گفت‌وگو»، اعلام کرد که ادامهٔ درگیری ممکن است بر ثبات این قاره نیز تأثیر بگذارد.

اروپا

اتحادیه اروپا حملات موشکی ایران به امارات متحده عربی را محکوم کرد. اورسولا فون‌درلاین، رئیس کمیسیون اروپا، این حملات را «نقض آشکار حاکمیت ملی» امارات و تخطی از قوانین بین‌المللی خواند. کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، نیز وزیران خارجهٔ این بلوک را برای نشست اضطراری در روز یکشنبه فراخواند.

بریتانیا، فرانسه و آلمان ضمن تأکید بر اینکه در حملات آمریکا و اسرائیل نقشی نداشته‌اند، اقدامات تلافی‌جویانهٔ تهران را محکوم کردند. لندن نسبت به خطر گسترش درگیری به سطحی منطقه‌ای هشدار داد و امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، خواستار پرهیز از «تشدید خطرناک» تنش‌ها شد.

در مقابل، وزیر خارجهٔ نروژ اقدام نظامی پیش‌گیرانه را تنها در صورت وجود تهدید فوری قابل توجیه دانست و حملات اسرائیل به ایران را ناقض قوانین بین‌المللی خواند.

روسیه حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرد و هشدار داد که این اقدامات می‌تواند منطقه را به سمت «فاجعه‌ای انسانی، اقتصادی و حتی هسته‌ای» سوق دهد.

اوکراین موضعی متفاوت اتخاذ کرد. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور این کشور، گفت این تحولات می‌تواند فرصتی برای مردم ایران باشد تا «رژیم تروریست حاکم در تهران» را ساقط کنند.

خاورمیانه

در میان کشورهای منطقه، واکنش‌ها دوگانه بود.

قطر به‌عنوان میزبان پایگاه العُدَید،‌ بزرگترین پایگاه نیروهای آمریکایی در خاورمیانه،‌ ضمن محکوم کردن حملات موشکی ایران به خاکش، هشدار داد که «حق پاسخگویی به این حملات را به‌شکل کامل برای خود محفوظ می‌داند».

مصر حملات ایران به کشورهای عربی منطقه را به‌شدت محکوم کرد و نسبت به «خطرات جدی» برای امنیت و ثبات این کشورها هشدار داد.

دولت اردن ضمن تشویق همۀ طرف‌ها به کاستن از تنش‌ها، هشدار داد که «با تمام قوا و امکاناتش، از منافع پادشاهی» دفاع خواهد کرد. سخنگوی دولت اردن یادآوری کرد که کشورش، بخشی از این درگیری‌ها نیست.

ترکیه هر دو طرف را مورد انتقاد قرار داد. رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، در نطقی تلویزیونی گفت از حملهٔ آمریکا و اسرائیل به ایران «آزرده‌خاطر» است، اما حملات موشکی و پهپادی ایران به کشورهای حوزهٔ خلیج فارس را نیز «غیرقابل قبول» توصیف کرد و خواستار اقدام جهان اسلام برای جلوگیری از گسترش بحران شد.

در لبنان، نواف سلام، نخست‌وزیر این کشور، پس از اعلام حملات تازۀ اسرائیل به مواضع حزب‌الله، تأکید کرد که پای لبنان به جنگ کشیده نخواهد شد.

در عرصهٔ فلسطینی نیز اختلاف موضع دیده شد: گروه افراطی حماس اقدام آمریکا و اسرائیل علیه تهران را «تجاوز» خواند و آن را حمله‌ای مستقیم به کل منطقه دانست، اما تشکیلات خودگردان فلسطینی حملات ایران به کشورهای عربی را محکوم و بر احترام به حاکمیت ملی کشورها تأکید کرد.

این تشکیلات بدون اشاره به حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، «هرگونه خدشه‌‌ وارد شدن به حاکمیت ملی و یا تجاوز به آن از سوی هر یک از طرفین درگیری» را مردود دانست.

آسیا و اقیانوسیه

چین با تأکید بر ضرورت احترام به حاکمیت و یکپارچگی سرزمینی ایران، خواستار «توقف فوری اقدامات نظامی» شد.

هند نیز بر اهمیت احترام به حاکمیت کشورها تأکید کرد و خواستار بازگشت به گفت‌وگو و دیپلماسی شد.

در اقیانوسیه، نیوزیلند خواهان از سرگیری مذاکرات و احترام به قوانین بین‌المللی شد و رهبری ایران را به دنبال‌کردن راه‌حلی مبتنی بر مذاکره تشویق کرد.

در استرالیا، نخست‌وزیر این کشور پس از تأیید مرگ علی خامنه‌ای گفت «کسی برای او سوگواری نخواهد کرد»، موضعی که از صریح‌ترین واکنش‌های سیاسی در این زمینه بود.

آفریقا

در آفریقا، سیریل رامافوسا، رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی، حملات اسرائیل و آمریکا را ناقض قوانین بین‌المللی دانست و گفت که دفاع پیش‌دستانه بر پایهٔ «فرضیات و احتمالات» قابل توجیه نیست.

ترامپ: حملات نظامی علیه ایران می‌تواند تا چهار هفته طول بکشد

 

ترامپ: حملات نظامی علیه ایران می‌تواند تا چهار هفته طول بکشد

ترامپ می‌گوید همچنان برای گفت‌وگوهای بیشتر با ایرانی‌ها آمادگی دارد، اما نمی‌تواند بگوید که آیا این گفت‌وگوها «به‌زودی» انجام خواهد شد یا نه
ترامپ می‌گوید همچنان برای گفت‌وگوهای بیشتر با ایرانی‌ها آمادگی دارد، اما نمی‌تواند بگوید که آیا این گفت‌وگوها «به‌زودی» انجام خواهد شد یا نه

رئیس‌جمهور ایالات متحده می‌گوید عملیات نظامی علیه ایران که از صبح ۹ اسفند با مشارکت اسرائیل آغاز شده است، می‌تواند تا چهار هفته طول بکشد.

دونالد ترامپ روز یکشنبه ۱۰ اسفند از محل اقامت خود در فلوریدا در گفت‌وگوی تلفنی با روزنامهٔ بریتانیایی «دیلی‌ میل» گفت: «همیشه این فرایندی چهار هفته‌ای بوده است. ما برآورد کرده‌ایم که حدود چهار هفته طول خواهد کشید».

آقای ترامپ با اشاره به این‌که ایران کشور بزرگی است، افزود که حملات نظامی «چهار هفته طول می‌کشد، یا حتی کمتر».

دور تازه عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران با حمله‌ای غافلگیرانه در روز ۹ اسفند آغاز شد و در نخستین ساعات، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، و شماری از فرماندهان بلندپایه نظامی کشته شدند.

ترامپ در عین حال گفت همچنان برای گفت‌وگوهای بیشتر با ایرانی‌ها آمادگی دارد، اما نمی‌تواند بگوید که آیا این گفت‌وگوها «به‌زودی» انجام خواهد شد یا نه.

او توضیح داد: «نمی‌دانم. آن‌ها می‌خواهند، می‌خواهند صحبت کنند، اما من گفتم باید هفته گذشته صحبت می‌کردید، نه این هفته».

این در حالی است که علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، روز دوشنبه ۱۱ اسفند در پستی در در شبکهٔ ایکس، به زبان عربی نوشت که «ایران با ایالات متحده مذاکره نخواهد کرد».

هیئت دیپلماتیک جمهوری اسلامی در چند هفته اخیر به ریاست عباس عراقچی وزیر خارجۀ ایران، با استیو ویتکاف نماینده ویژه رئیس‌جمهور آمریکا و جرد کوشنر داماد و مشاور دونالد ترامپ، با میانجی‌گری وزیر خارجۀ عمان، سه دور مذاکره «غیر مستقیم» داشتند.

قرار بود این هفته دور دیگری از مذاکرات برگزار شود اما در پی حملات ناگهانی اسرائیل و آمریکا به ایران و کشته‌شدن علی خامنه‌ای، گفت‌وگوها منتفی شد.

با وجود این، عباس عراقچی عصر یکشنبه گفت که در صورت توقف حملات اسرائیل و آمریکا به ایران، می‌توان گفت‌وگوها را از سر گرفت و تأکید کرد که مقامات آمریکایی «می‌دانند چطور باید با او تماس بگیرند».

از سوی دیگر، رئیس‌جمهور آمریکا یکشنبه شب در گفت‌وگو با نشریه آتلانتیک، با بیان این‌که «ایرانی‌ها مایل به گفت‌وگو هستند»، گفت که او هم با مذاکره بر اساس خواست ایرانی‌ها «موافقت کرده است».

وال استریت جورنال هم در گزارشی ادعا کرده که علی لاریجانی طرح‌های خود را برای مذاکره مجدد با آمریکا، به مقام‌های عمانی ارائه کرده است.

لیستی «سه‌نفره» از گزینه‌های رهبری ایران

رئیس‌جمهور ایالات متحده می‌گوید فهرستی شامل اسامی سه‌نفر را دارد که می‌توانند رهبری ایران را در دست بگیرند.

دونالد ترامپ روز یکشنبه به روزنامهٔ نیویورک تایمز گفت که «سه گزینۀ بسیار خوب» برای رهبری آینده ایران دارد؛ اما از آنان نام نبرد.

او تأکید کرد که «فعلاً قصد برملا کردن این اسامی را ندارد و بهتر است اول کار، یک‌سره شود».

با این حال جاناتان کارل، خبرنگار ارشد شبکه اِی‌بی‌سی، در شبکه ایکس نوشت دونالد ترامپ به او گفته است، افرادی که ایالات متحده آن‌ها را به‌عنوان گزینه‌های احتمالی برای در دست گرفتن قدرت در ایران شناسایی کرده بود، در حمله اولیه به این کشور «کشته شدند».

او نوشته است: ترامپ به من گفت که «این حمله آن‌قدر موفقیت‌آمیز بود که بیشتر گزینه‌ها را از بین برد. قرار نیست هیچ‌کدام از کسانی باشند که ما در نظر داشتیم، [روی کار بیایند] چون همه آن‌ها مرده‌اند. [حتی] نفر دوم یا سوم هم کشته شده‌اند».

در این گزارش به نام این افراد اشاره‌ای نشده است.

ترامپ خطاب به مردم ایران: کشور خود را پس بگیرید

رئیس‌جمهور ایالات متحده خطاب به مردم ایران گفت آمریکا کنار آن‌ها است و از ایرانیان خواست که «از فرصت موجود استفاده کرده و کشور خود را پس بگیرند».

آقای ترامپ که روز یکشنبه در پام بیچ صحبت می‌کرد، یک روز پس از کشته‌شدن علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی و چندین فرمانده نظامی این حکومت، مردم ایران را تشویق کرد که «به‌ پا خواسته و جمهوری اسلامی را ساقط کنند».

او افزود: «خطابم با همه ایرانیان میهن‌پرستی است که سودای آزادی دارند؛ از شما می‌خواهم که با استفاده از این فرصت، شجاع، استوار و قهرمان بوده و کشورتان را پس بگیرند. ایالات متحده آمریکا کنار شماست».

رئیس‌جمهور آمریکا در عین حال در سخنانی دیگر در همین روز، گفته بود که به‌دنبال «تغییر حکومت ایران نیست».

او پیش از این نیز اظهارات مشابهی را خطاب به مردم ایران بیان کرده بود و وعده کمک به آن‌ها را داده بود.

غرق‌کردن ۹ فروند کشتی نظامی ایران و وعده انتقام آمریکایی‌های کشته‌شده

دونالد ترامپ همچنین اعلام کرد که ارتش آمریکا ۹ کشتی نظامی نیروی دریایی ایران را در حملات خود غرق کرده است.

رئیس‌جمهور آمریکا روز یکشنبه با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشیال، نوشت: «همین حالا به من اطلاع داده شده که ما ۹ فروند از شناورهای نیروی دریایی ایران را منهدم و غرق کرده‌ایم، که برخی از آن‌ها نسبتاً بزرگ و مهم بوده‌اند.»

او با اشاره به نابودی ستاد نیروی دریایی ایران در حملات آمریکا نیز گفت که ارتش به سراغ سایر شناورهای نظامی ایران نیز خواهد رفت تا آنها را غرق کند.

ترامپ همچنین وعده داد که انتقام سه نظامی آمریکایی کشته‌شده در جنگ با ایران را می‌گیرد.

او در یک سخنرانی ویدئویی تصریح کرد که ممکن است تعداد تلفات آمریکا در این جنگ، افزایش یابد.

رئیس‌جمهور آمریکا گفت: «متاسفانه احتمالاً این آمار بیشتر خواهد شد. اما آمریکا انتقام آنها را خواهد گرفت و سنگین‌ترین ضربۀ تنبیهی را بر سر تروریست‌هایی که جنگی را بر علیه تمدن بشری راه انداخته‌اند، فرو خواهد آورد».

پیش از دور تازه حملات آمریکا و اسرائیل به ایران،‌ دونالد ترامپ بارها به مقام‌های جمهوری اسلامی هشدار داده بود که اگرچه گزینه نخست و ترجیح او دیپلماسی است، اما در صورت خودداری ایران از توافق بر سر برنامه هسته‌ای خود، ضربات سختی به حکومت ایران وارد خواهد شد.

علاوه بر گزارش‌ها مبنی بر اصرار واشینگتن بر غنی‌سازی صفردرصدی و خروج اورانیوم غنی‌سازی‌شده ایران از کشور، ترامپ خود گفته بود که برنامه موشکی و فعالیت‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی و موضوع برخورد با معترضان نیز از محورهای ضروری مذاکره با طرف ایرانی خواهد بود.

سومین روز حملات به ایران؛ قیمت جهانی نفت بیش از ۱۰ درصد و گاز ۴۵ درصد افزایش یافت

 

سومین روز حملات به ایران؛ قیمت جهانی نفت بیش از ۱۰ درصد و گاز ۴۵ درصد افزایش یافت

همزمان با تشدید حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و موشک‌پراکنی‌های جمهوری اسلامی به اسرائیل و شمار دیگری از کشورهای خاورمیانه، قیمت‌های جهانی نفت خام و گاز وارداتی اروپا افزایش یافت.

خبرگزاری رویترز روز دوشنبه ۱۱ اسفند گزارش داد که قیمت نفت خام برنت در سومین روز از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، تا ۱۰ درصد جهش کرد و به حدود ۸۰ دلار در هر بشکه رسید.

تحلیلگران پیش‌بینی می‌کنند با ادامه جنگ، قیمت‌ نفت ممکن است تا ۱۰۰ دلار در هر بشکه نیز افزایش یابد.

شاخص جهانی نفت امسال روندی صعودی داشته و روز هشتم اسفند به ۷۳ دلار در هر بشکه رسیده بود که بالاترین سطح از ماه ژوئیه بود؛ افزایشی که با نگرانی‌های فزاینده دربارهٔ حملات احتمالی آمریکا به ایران که یک روز بعد رخ داد، تقویت شد.

آجای پارمار، مدیر انرژی و پالایش در موسسه تحقیقاتی آی‌سی‌ای‌اس، می‌گوید: «اگرچه خود حملات نظامی از افزایش قیمت نفت حمایت می‌کند، اما عامل کلیدی در این‌جا بسته شدن تنگه هرمز است».

به گفته منابع تجاری، پس از هشدار تهران به کشتی‌ها دربارهٔ عبور از این آبراه، بیشتر مالکان نفتکش‌ها و شرکت‌های بزرگ نفتی، ارسال نفت خام، سوخت و گاز طبیعی مایع از طریق تنگه هرمز را متوقف کرده‌اند.

این موضوع از آن رو اهمیت دارد که بیش از ۲۰ درصد نفت صادراتی جهان از طریق تنگهٔ هرمز جابه‌جا می‌شود.

پارمار افزود: «انتظار داریم قیمت‌ها پس از بازگشایی بازار به سطحی بسیار نزدیک‌تر به ۱۰۰ دلار در هر بشکه برسد و اگر شاهد اختلال طولانی‌مدت در تنگه باشیم، حتی از این سطح نیز فراتر رود».

خبرگزاری رویترز به نقل از خورخه لئون، اقتصاددان انرژی در شرکت تحقیقاتی و مشاور مستقل انرژی پیشرو، نیز نوشته اگرچه می‌توان از برخی زیرساخت‌های جایگزین برای دور زدن تنگه هرمز استفاده کرد، اما حتی با انتقال بخشی از جریان نفت از طریق خط لوله شرق–غرب عربستان سعودی و خط لوله ابوظبی، بسته شدن این تنگه در نهایت موجب کاهش عرضه‌ای معادل ۸ تا ۱۰ میلیون بشکه در روز خواهد شد.

انتظار می‌رود با آغاز معاملات، قیمت‌ها تا حدود ۹۲ دلار در هر بشکه برسد.

بر اساس این گزارش، بحران ایران همچنین دولت‌ها و پالایشگاه‌های آسیایی را واداشته تا ذخایر نفتی و مسیرها و منابع جایگزین حمل‌ونقل را بررسی کنند.

از جمله تحلیلگران شرکت کپلر پیش‌بینی می‌کنند که هند ممکن است برای جبران کاهش احتمالی عرضه خاورمیانه به نفت روسیه روی آورد.

افزایش ۴۵ درصدی قیمت گاز در اروپا با آغاز جنگ

قیمت‌های عمده‌فروشی گاز در بازارهای هلند و بریتانیا نیز روز دوشنبه بیش از ۴۵ درصد افزایش یافت.

این افزایش قیمت پس از تشدید حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و حملات جمهوری اسلامی به شماری از کشورهای خاورمیانه و اسرائیل از یک سو و توقف ارسال بسیاری از محموله‌های انرژی از طریق تنگه هرمز از سوی دیگر رخ داد.

قیمت گاز در اروپا که ابتدا ۲۵ درصد افزایش یافته بود، پس از آن‌که شرکت دولتی «قطر انرژی» در پی حملات ایران به تأسیسات دو پایگاه اصلی فرآوری گاز آن، تولید گاز طبیعی مایع را متوقف کرد به بیش از ۴۵ درصد جهش کرد.

خبرگزاری رویترز به نقل از منابع تجاری نوشته که پس از هشدار حکومت ایران به کشتی‌ها برای عدم عبور از این آبراه، بیشتر مالکان نفتکش‌ها و شرکت‌های بزرگ نفتی، ارسال نفت خام، سوخت و گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) از طریق تنگه هرمز را متوقف کرده‌اند.

اروپا طی چند سال اخیر و پس از تهاجم نظامی روسیه به اوکراین، واردات گاز طبیعی مایع خود را افزایش داده تا کم کم آن را جایگزین گاز روسیه کند.

حدود ۲۰ درصد از گاز طبیعی مایع جهان از طریق تنگه هرمز عبور می‌کند و توقف طولانی‌مدت یا بسته شدن کامل این مسیر موجب افزایش رقابت جهانی برای منابع دیگر گاز شده و قیمت‌ها را در سطح بین‌المللی بالا می‌برد.

خبرگزاری رویترز به نقل از تحلیلگران کالا نوشته که بین هشت تا ۱۰ درصد از واردات گاز طبیعی مایع اروپا به‌طور غیرمستقیم به تنگه هرمز وابسته است.

تحلیلگران هشدار می‌دهند که اختلال و نه حتی بسته‌شدن کامل و طولانی‌مدت در عبور و مرور نفتکش‌ها از این آبراه می‌تواند به معنای افزایش بیشتر قیمت‌ها باشد.

اروپا برای پر کردن سایت‌های ذخیره‌سازی گاز خود که طی زمستان تخلیه شده‌اند و در حال حاضر حدود ۳۰ درصد ظرفیت دارند، به واردات گاز طبیعی مایع وابسته است.

توقف فعالیت‌های پالایشگاه رأس‌التنوره در عربستان

همزمان با این افزایش قیمت‌ها، عربستان سعودی نیز اعلام کرد در پی حمله پهپادی ایران، بخشی از فعالیت یکی از بزرگترین پالایشگاه‌های خود را متوقف کرد.

وزارت انرژی عربستان سعودی روز دوشنبه اعلام کرد پس از حمله‌ای که موجب آتش‌سوزی در پالایشگاه عظیم رأس‌التنوره شده، بخشی از عملیات در این مجتمع را متوقف کرده است.

تأسیسات رأس‌التنوره که در امتداد ساحل شرقی عربستان در خلیج فارس قرار دارد، یکی از بزرگ‌ترین پالایشگاه‌های خاورمیانه و ستون اصلی بخش انرژی این کشور به شمار می‌رود که ظرفیت پالایش روزانه ۵۵۰ هزار بشکه نفت را دارد.

در بیانیه‌ای که خبرگزاری رسمی عربستان منتشر کرد، یک منبع رسمی در وزارت انرژی این کشور گفت: «برخی واحدهای عملیاتی پالایشگاه به‌عنوان اقدام احتیاطی تعطیل شد، بدون آن‌که تأثیری بر عرضه فرآورده‌های نفتی به بازارها داشته باشد».

پیش‌تر، خبرگزاری فرانسه به نقل از یک «منبع آگاه» از حمله به پالایشگاه راس‌التنوره و آتش‌سوزی در آن خبر داده بود. گزارش شده که این حریق مهار شده است.

به گفته سخنگوی وزارت دفاع عربستان، پالایشگاه هدف حملهٔ دو پهپاد قرار گرفت ولی آن‌ها رهگیری و منهدم شدند.

این مجتمع همچنین یکی از بزرگ‌ترین بنادر نفتی جهان به شمار می‌رود.

توربیورن سولت‌ودت، تحلیلگر نفتی، می‌گوید این رخداد نشان‌دهندهٔ افزایش چشمگیر تنش‌ها در خلیج فارس پس از موجی از حملات و شلیک‌های ایران به سراسر منطقه است.

سولت‌ودت در یادداشتی افزود: «حمله به پالایشگاه رأس‌التنوره عربستان سعودی یک تشدید قابل‌توجه را رقم می‌زند؛ به‌گونه‌ای که زیرساخت انرژی کشورهای خلیج فارس اکنون آشکارا در تیررس ایران قرار گرفته است».

او گفت: «این حمله همچنین احتمالاً عربستان سعودی و کشورهای همسایه خلیج فارس را به پیوستن به عملیات‌های نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نزدیک‌تر می‌کند».

یک منبع دیگر به خبرگزاری فرانسه گفت که یک پایگاه هوایی در نزدیکی ریاض، پایتخت عربستان، هدف حملات موشک‌های ایران قرار گرفت ولی آن‌ها نیز رهگیری شدند.

این پایگاه محل استقرار نیروهای آمریکایی است و این سومین بار ظرف سه روز گذشته است که به آن حمله می‌شود.

عربستان سعودی از ایران به‌شدت انتقاد کرده و هشدار داده است که حق دفاع از خود، ازجمله از طریق اقدام تلافی‌جویانه، را برای خود محفوظ می‌دارد.

زیرساخت‌های نفتی عربستان در گذشته نیز هدف حمله شورشیان حوثی مورد حمایت ایران قرار گرفته بودند.

وزیر دفاع آمریکا: هدف از حملات به ایران تغییر رژیم نیست

 

وزیر دفاع آمریکا: هدف از حملات به ایران تغییر رژیم نیست

پیت هگست (چپ) در کنار دن کین در پنتاگون
پیت هگست (چپ) در کنار دن کین در پنتاگون

وزیر دفاع آمریکا در کنار رئیس ستاد مشترک ارتش این کشور در نشست خبری مشترک که روز دوشنبه، ۱۱ اسفند، برگزار شد اشاره کرد که حمله به ایران «می‌تواند» تا شش هفته هم به طول بینجامد.

پیت هگست در عین حال گفت که هدف از حملات به ایران «تغییر رژیم» نیست.

وزیر دفاع آمریکا که در پنتاگون سخنرانی می‌کرد، گفت: عملیات نظامی علیه ایران به «جنگی بی‌پایان» تبدیل نخواهد شد و هدف آن «نابود کردن موشک‌ها، نیروی دریایی و دیگر زیرساخت‌های امنیتی» تهران است.

با این حال، به گزارش خبرگزاری فرانسه، پیت هگست در سخنان خود اشاره داشت که این جنگ ممکن است تا «شش هفته» هم طول بکشد.

هگست تأکید کرد که حملات آمریکا «به‌صورت دقیق و گسترده » انجام می‌شود.

او همچنین گفت: جنگ علیه جمهوری اسلامی تلاشی برای «ملت‌سازی» یا «استقرار دموکراسی‌» در ایران نیست و واشینگتن قصد ندارد درگیر پروژه‌های طولانی‌مدت سیاسی شود.

به گفته وزیر دفاع آمریکا، این کشور «برای پیروزی می‌جنگد» و زمان یا جان نیروها را درگیر جنگ‌های «سیاسی‌پسند» نخواهد کرد.

او در این نشست ابتدا تأکید کرد که جنگ با ایران با جنگی که آمریکا در عراق درگیرش شد و ۲۰ سال به طول انجامید قابل مقایسه نیست، چرا که به گفته او جنگ کنونی «بی‌پایان نخواهد بود».

وزیر دفاع آمریکا همچنین تأکید کرد که هدف از حملات آمریکا به ایران «تغییر رژیم نیست».

هگست گفت: «این جنگ جنگ به‌اصطلاح تغییر رژیم نیست، گرچه این رژیم واقعا تغییر کرده و اکنون دنیا به خاطر همین جای بهتری است».

پیت هگست نشست خبری خود را با این گفته آغاز کرد که جمهوری اسلامی «۴۷ سال» به «جنگی وحشیانه و یک‌طرفه» علیه آمریکا مشغول بوده است. او در ادامه هشدار داد: «ما این جنگ را آغاز نکردیم، اما زیر نظر رئیس‌جمهور ترامپ تمامش خواهیم کرد».

دن کین: عملیات نظامی آمریکا «یک‌شبه نیست»

رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا نیز به مردم ایالات متحده یادآوری کرد که عملیات نظامی کنونی «عملیاتی یک‌شبه نیست» و «می‌تواند طول بکشد».

دَن کِین تأکید کرد رسیدن به اهداف نظامی‌ که برای سنتکام و ستاد مشترک ارتش تعریف شده، «طول خواهد کشید و در برخی از موارد کاری سخت و طاقت‌فرسا خواهد بود».

او همچنین خبر داد که ارتش آمریکا در حال حاضر به «برتری هوایی محلی یا موضعی» در آسمان ایران دست یافته است.

برتری هوایی محلی به معنای آن است که ارتش آمریکا هم‌اکنون آسمان نقاطی خاص و استراتژیک از ایران را تحت کنترل دارد، بدون این که در این نقاط با تهدید پدافند هوایی ایران و ضدحمله از طرف نیروهای ایران روبه‌رو باشد.

رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا افزود: «این برتری هوایی نه تنها توان محافظت از نیروهای ما را افزایش می‌دهد، بلکه به آن‌ها فرصت می‌دهد با فراغ بال کار خود را در آسمان ایران انجام دهند».

دن کین که سخنان خود در برابر خبرنگاران را با ابراز تسلیت به خانواده‌های چهار سرباز آمریکایی کشته‌شده شروع کرده بود در ادامه هشدار داد که مردم آمریکا باید انتظار جراحات و ضربات بیشتر را داشته باشند.

این سربازان روز یک‌شنبه در کویت جان باختند. به گفته کین، تحقیقات درباره علل منجر به مرگ آن‌ها در جریان است.

رئیس ستاد مشترک آمریکا در ادامه خطاب به مردم این کشور گفت که آن‌ها هم جزئی از این عملیات نظامی هستند و باید بدانند که بخشی از این «بار» بر دوش آن‌ها هم هست.

زنده ترامپ: ارتش آمریکا به اندازه کافی ذخایر تسلیحاتی دارد که «تا ابد» بجنگد

 

زنده ترامپ: ارتش آمریکا به اندازه کافی ذخایر تسلیحاتی دارد که «تا ابد» بجنگد

فردی، بر بام ساختمانی، به ستون دود برخاسته پس از حمله به تهران در روز سه‌شنبه نگاه می‌کند
فردی، بر بام ساختمانی، به ستون دود برخاسته پس از حمله به تهران در روز سه‌شنبه نگاه می‌کند

زنده ترامپ: ارتش آمریکا به اندازه کافی ذخایر تسلیحاتی دارد که «تا ابد» بجنگد

 

ترامپ: ارتش آمریکا به اندازه کافی ذخایر تسلیحاتی دارد که بتواند «تا ابد» بجنگد

رئیس‌جمهور ایالات متحده می‌گوید ارتش آمریکا به اندازه کافی ذخایر تسلیحاتی دارد که بتواند «تا ابد» بجنگد.

دونالد ترامپ شامگاه دوشنبه ۱۱ اسفند در پستی در شبکه‌های اجتماعی نوشت: آمریکا «ذخیره‌ای عملاً نامحدود» از مهمات دارد و «می‌شود جنگ‌ها را با تکیه صرف بر همین ذخایر، “تا ابد” و با موفقیت بسیار پیش برد».

او افزود: «ایالات متحده ذخیره دارد و آماده است که پیروزی بزرگی به دست بیاورد!!!»

اظهارات آقای ترامپ در حالی بیان می‌شود که حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به ایران و واکنش متقابل جمهوری اسلامی، وارد چهارمین روز خود شده است. برخی گزارش‌ها حاکی است که اگر جنگ برای مدت طولانی ادامه داشته باشد و توان موشکی و پهپادی ایران تحلیل نرود، ممکن است ذخایر تیر آمریکا و اسرائیل برای رهگیری قابلیت‌های نظامی ایران کافی نباشد.

به گزارش خبرگزاری رویترز، برخی چهره‌های پرنفوذ طرفدار ترامپ علیه حملات اخیر به ایران موضع گرفته‌اند، هرچند جمهوری‌خواهان عموماً با وجود ریسک‌های سیاسی احتمالی در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر، از آن حمایت کرده‌اند.

ترامپ پیش‌تر در روز دوشنبه جزئیاتی درباره مدت زمان کارزار علیه تهران ارائه نکرد، اما گفت پیش‌بینی شده بود که چهار تا پنج هفته طول بکشد.

او پیش از مراسم اهدای مدال افتخار در کاخ سفید در روز دوشنبه، کوتاه درباره جنگ گفت: «ما همین حالا هم به‌طور قابل‌توجهی جلوتر از برآوردهای زمانی‌ما هستیم. اما هرقدر زمان لازم باشد، مشکلی نیست. هرچه لازم باشد».

ترامپ برخلاف آنچه که در زمان اقدام نظامی معمول است، هیچ نطق تلویزیونی خطاب به مردم آمریکا ایراد نکرده است.